[ فردا را به امروز می آوریم ]
  • آخرین شماره ۵۹۳
  • دوره جدید

حرف نو، روزنامه شیراز نوین

امیرکبیر؛ مصلح اجتماعی

 

شیرازنوین- سید محی الدین حسینی ارسنجانی

Arsanjani.moiin@gmail.com

یکی ازمردان بزرگ وتاریخ‌سازایرانی که به نوعی بایدترقی وتعالی امروز ایران رتمدیون آن شخصیت بزرگ سیاسی واجرایی، اخلاقی وعلمی دانسته و او را مصلحی اجتماعی نام برد مرحوم میرزا محمدتقی‌خان فراهانی مشهور به امیرکبیراست که امروز سال روز وفات اوست. وی  یکی از صدراعظم‌های ایران در زمان ناصرالدین‌شاه قاجار بود. اصلاحات امیرکبیر اندکی پس از رسیدن وی به صدارت آغاز گشت و تا پایان صدارت کوتاه او دنبال شد. مدت صدارت امیرکبیر ۳۹ ماه بیش نبود اما فردی بسیارتأثیرگذار در رتق وفتق امورکشور بود و بسیاری از پیشرفت‌ها و امکانا ت امروز ایران مدیون هوش و درایت این مرد بزرگ بوده وهست. انتشار روزنامهٔ وقایع اتفاقیه از جمله کارهای  وی بود‌. امیرکبیر پس از این که با دسیسهٔ اطرافیان شاه از جایگاه خود برکنار و به کاشان تبعید شد، در حمام فین به دستور ناصرالدین‌شاه به قتل رسید. پیکر وی در شهر کربلا به خاک سپرده شده‌ است. وی در خانه قائم مقام تربیت شد و در جوانی توانست سمت منشی‌گری قائم مقام را به دست آورد. نخستین مأموریت سیاسی میرزا تقی‌خان این بود که پس از قتل گریبایدوف در ایران، از جانب دستگاه دولتی ایران مأموریت یافت تا برای عذرخواهی به عنوان منشی همراه خسرو میرزا به نزد تزار روسیه برود. اما نخستین مأموریت سیاسی مهم امیر ریاست هیئت نمایندگی ایران در کنفرانس ارزنه الروم در سال  ۱۲۵۹ برای حل اختلافات مرزی با دولت عثمانی بود. این مأموریت دو سال به طول انجامید. وی کارهای بسیاری انجام داده که درتاریخ ثبت است. مدرسه دارالفنون در زمان صدارت امیر کبیر، در هفت  شعبه تأسیس شد و اولین مدرسهٔ جدید ایران بود. شاهزادگان قاجارنخستین دانشجویان دارالفنون بودند. در دارالفنون اصول علمی جدید و دانش‌های مهندسی، پزشکی و فنون به جوانان آموزش داده می‌شد و  بسیاری از معلم‌های آن از اروپا و به ویژه از کشورهایی‌چون اتریش، اسپانیا، ایتالیا و فرانسه به کار گرفته شده بودند. اگرچه امیر هنگام گشایش و آغاز به کار دارالفنون از صدارت برکنار و به کاشان تبعید شده بود، اما با همه مخالفت‌های جانشینش، میرزا آقاخان نوری، مدرسه کار خود را ادامه داد. امیرکبیر در دوران صدراعظمی خود با رشوه خواری به  مبارزه برخاست. او دستور داد دریافتی‌های بی‌حساب و مواجب بی‌جهتی که ازدستگاه‌های دولتی می‌گرفتند؛ قطع شود. وی حقوق شاه را کاهش داد. امیرکبیر، القاب و عناوین فرمایشی را موجب زیان‌های اجتماعی می‌دانست و در نامیدن دیگران به گفتن  واژه «جناب» اکتفا می‌کرد، حتی نسبت به مقام صدارت. امیرکبیر، دستور داد که رسم قمه کشی و لوطی‌بازی از شهرها و راه‌ها برداشته شود. وی حمل اسلحه سرد و سلاح گرم را ممنوع کرد. وی قاعده بست‌نشینی را لغو  کرد. این کار امیرکبیر، مخالفت بسیاری از روحانیون را برانگیخت. وی حقوق زیاد درباری‌‌ها و شاهزاده‌ها را کم کرد. امیرکبیر، دستگاه وزارت امور خارجه را توسعه داد. امیرکبیر در زمینه سیاست خارجی، سیاست معروف به «سیاست موازنهٔ منفی» را در پیش گرفت؛ که براساس آن می‌گفت نه به روس امتیاز می‌دهیم، نه به انگلیس و نه به هیج قدرت خارجی دیگر. درود خدا بر او بادکه مردان بزرگ عرصه سیاست و اجرا چون او را امروزه کم داریم وجامعه ایرانی اسلامی ما به این گونه شخصیت‌های بی‌نظیر نیاز فراوان دارد.
 

تاکنون نظری برای این خبر ثبت نشده است!
ثبت نظر جدید
نام و نام خانوادگی  

آدرس ایمیل    

متن نظر  

کد امنیتی