[ فردا را به امروز می آوریم ]
  • آخرین شماره ۵۶۵
  • دوره جدید

طلوع سه خورشید از سپهر شیراز، روزنامه شیراز نوین

نشست گروه پژوهش مجموعه نمایشی «سعدی، حافظ و خواجوی کرمانی» برگزار شد
طلوع سه خورشید از سپهر شیراز

 

شیرازنوین- سعیدرضا امیرآبادی

amirabadi_shznvn@yahoo.com

یادداشت: ایران و شهر شیراز تا همیشه مدیون مشاهیر ادبی این سرزمین خواهد ماند. آنها برای شهر شش هزار ساله شیراز عزت، ارزش و اعتبار به ارمغان آورده و پس از گذشت صد‌ها سال همچنان آثار سترگ آنان بر پهنه گیتی می‌درخشد. به همین دلیل است که قحط‌الرجال فرهنگی در ایران، به عبارتی بی‌معنا تبدیل شده است. با مروری گذرا به اقصی‌نقاط این خاک با مشاهیری در عرصه‌های مختلف روبرو می‌شویم که بازخوانی سرگذشت آنها اثرات مثبتی بر زندگی ما در حوزه‌های مختلف خواهد گذاشت. متأسفانه در زندگی‌های مینیمال که در مسیر مدرنیته دچار تحول بنیادینی شده‌اند، به بزرگان ایرانی آن‌چنان که شایسته است توجه نمی‌شود. به همین دلیل این وظیفه مدیوم‌های ارتباطی است که فراز و فرود‌های مشاهیر پارسی را برای طیف‌های مختلف جامعه بازخوانی کرده و پند‌های عبرت‌آموزی در پناه روایت‌های آموزنده آنها بیان کنند. به طور حتم در میان همه مدیوم‌های ارتباطی، رسانه ملی به مراتب از رسالت سنگین‌تری برخوردار است؛ چراکه صدا و سیما بسان بسیاری از رسانه‌های مکتوب و شنیداری، هنوز مخاطبان خود را به طور تمام‌عیار از دست نداده و فعالیت‌های خوش‌ساخت آنان در عرصه حرفه‌ای می‌تواند دارای تأثیرات عمیقی در بطن جامعه باشد. با مروری به کارنامه این رسانه تصویری، درمی‌یابیم تلویزیون وطنی آن‌چنان که شایسته است در معرفی همه‌جانبه خیل انبوهی از مشاهیر ایرانی کارنامه موفق و فعالیت چشمگیری نداشته است و اندیشه‌های گهربار بسیاری از بزرگان پارسی، برای مخاطبان ناآشنا و مبهم باقی مانده است. این در حالی است که هموطنان و همشهریان، علاقه وافری به گرانمایگان این مرز و بوم دارند و از ادای دین به بزرگانی نظیر حافظ، فردوسی، سعدی، عمر خیام، مولانا، نظامی گنجوی، خواجوی کرمانی و بسیاری از مفاخر ایرانی غفلت نمی‌کنند. اگرچه رسانه ملی در قالب برنامه‌های مستند به کالبدشکافی آثار و اندیشه‌های بسیاری از بزرگان ایرانی پرداخته است؛ از یاد نبریم روایت‌های داستانی از جذابیت به مراتب افزون‌تری نسبت به مستند‌های تک‌بعدی برخوردارند. چراکه حال و هوای برنامه‌های مستند، دلزدگی مخاطبان غیرتخصصی را پدید می‌آورد و با استعانت از جذابیت‌های ادبیات داستانی، می‌توان مخاطبان به مراتب بیشتری را با بزرگان ایرانی آشنا کرد. در گذشته شاهد بودیم سریال شیخ‌الرئیس ابوعلی سینا توانست به یکی از جذاب‌ترین مجموعه‌های تلویزیون ایران بدل شود و تکرار آن در دهه‌های بعد نیز بی‌مخاطب نماند. این در حالی است که اهالی تلویزیون و سینمای ایران نشان داده‌اند در زمینه ساخت مجموعه‌های تاریخی از تبحر بسزایی برخوردارند و موفقیت آثاری مانند سریال امام علی(ع)، تنهاترین سردار، میرزا کوچک‌خان، سربداران، دلیران تنگستان و بسیاری دیگر از داستان‌هایی که بر اساس زندگی پربرکت ائمه اطهار و مشاهیر ملی ساخته شده‌اند، گواهی بر این ادعاست. با این وجود، باید در نظر داشت ساخت اینگونه سریال‌ها نظیر خورشید‌های سه‌گانه نیازمند حجم عظیمی از تدارکات، نیروی انسانی ماهر، سرمایه‌گذاری مادی و معنوی، تشکیل اتاق فکر، پشتیبانی رسانه‌ای و حمایت‌های همه‌جانبه است و در صورت مهیا بودن آنها، می‌توان با گام‌هایی استوار به مقابله نرم با انبوهی از شبکه‌های فرامرزی فرومایه که آثارشان سنخیتی با فرهنگ غنی ایرانی ندارد پرداخت. اگرچه ساخت سریال‌هایی بر پایه زندگی حافظ، سعدی و بسیاری دیگر از مشاهیر پارسی باید در دهه‌های پیش صورت می‌گرفت؛ به وجود آمدن اراده و عزم مسئولان به منظور پرداختن به زندگی آنها در برهه کنونی، بی‌شک با استقبال مردم روبرو خواهد شد و دارای تأثیرات مثبتی در جامعه خواهد بود. از سوی دیگر، دعوت از اساتید برجسته دانشگاهی می‌تواند به محتوای داستان‌ها عمق و محتوا بخشیده و از سطحی‌نگری احتمالی جلوگیری کند؛ چراکه مخاطبان عامی جامعه باید در کنار بازخوانی فراز و فرودهای زندگی آنها، با مفاهیم روحانی که در جانمایه کلام آنها مستتر است آشنا شده و از برکات آن بهره‌مند گردد. از نگاهی دیگر، مجموعه‌های بزرگی نظیر خورشید سه‌گانه آزمون بزرگی برای رسانه ملی به حساب می‌آید. امید می‌رود اتاق فکر و محور‌های عملیاتی این مجموعه بتوانند از عهده این مسئولیت دشوار با سربلندی برآیند و جامعه فرهنگی و رسانه‌ای فارس، ادای دین شایسته‌ای به سرامدان ادبیات ایران و جهان کنند.

میزگرد هم‌اندیشی گروه پژوهشی مجموعه نمایشی «خورشیدهای سه‌گانه» با حضور دبیرکل کمیسیون ملی یونسکو، اساتید دانشگاهی و قائم‌مقام صداوسیمای مرکز فارس برگزار شد. کاووس حسن‌لی، مدیر پژوهش مجموعه نمایشی «خورشیدهای سه‌گانه» در این نشست که به میزبانی سالن ملاصدرای مجموعه فرهنگی رفاهی فرهنگیان شیراز برگزار شد، این نوید را داد که در کنار تولید سریال نودقسمتی، دست‌کم ده عنوان کتاب تحقیقی آماده چاپ خواهد شد. این استاد ادبیات و زبان فارسی دانشگاه شیراز با بیان اینکه گروه پژوهش مجموعه یادشده محدود به ساخت یک سریال نیست و برای تولید محصولات نمایشی دیگر راهی را هموار می‌سازد که پدیدآورندگان این آثار در سال‌های بعد مورد استفاده قرار دهند، در عین حال با اعلام اینکه بخشی از کار پژوهشی مجموعه «خورشیدهای سه‌گانه» پیش رفته و آغاز شده است افزود: در حاشیه این طرح بزرگ و فاخر نمایشی، نرم‌افزاری تولید خواهد شد که حاوی اطلاعات مورد نیاز پژوهشگران و صاحب‌نظران است. حسن‌لی با بیان اینکه نرم‌افزار یاد شده قابلیت‌های کاوش در آثار تولید شده را آسان می‌کند عنوان کرد: گروه تلاش می‌کند این تولیدات یک‌بارمصرف نباشند.
کالبدشکافی ابعاد ناشناخته
این نویسنده و شاعر شیرازی با اعلام اینکه کتاب‌های نام‌برده دست‌کم می‌تواند آثار اولیه مجموعه نمایشی «خورشیدهای سه‌گانه» را به وجود بیاورد افزود: در این کار تلاش کردیم ابعاد ناشناخته شخصیت‌های موردنظرمان را به نمایش بگذاریم. حسن‌لی از نگارش طرحی برای این پروژه خبر داد و گفت: مراحل تدوین طرح یادشده را گام به گام طی کردیم تا نقشه راه مراحل بعدی پروژه میسر شود. استاد زبان و ادبیات فارسی دانشگاه شیراز در عین حال منابع اولیه طرح پژوهشی مجموعه نمایشی «خورشیدهای سه‌گانه» را ۳۰اثر عنوان کرد و افزود: برای نقشه راه و مسیر مشخص چند مرحله را ترسیم کردیم که مرحله نخست به عنوان فاز صفر در بازه زمانی ۴ماه طی شد که شامل ۸گام از جمله بازشناسی استادان شاخص و متخصص در تاریخ، جغرافیا، جامعه‌شناسی تاریخی، ادبیات و... بود. مدیر پژوهش مجموعه نمایشی «خورشیدهای سه‌گانه» در ادامه به مراحل بعدی فاز صفر این پروژه اشاره کرد و افزود: گفت‌وگو با استادان صاحب‌نظر، کتاب‌شناسی و مأخذپژوهی، گردآوری و خریداری منابع و کتاب‌شناسی و مأخذشناسی شاعران سه‌گانه، این بخش را تکمیل می‌سازند. حسن‌لی با اشاره به مرحله دوم (فاز یک) این مجموعه که در بازه زمانی ۸ماهه به اجرا درمی‌آید گفت: این مرحله شامل ۹گام علمی و پژوهشی است و در ادامه مرحله سوم که فاز دوم مجموعه یادشده را رقم می‌زند، ظرف ۴ماه به سرانجام خواهد رسید. وی مطالعه دقیق و ریزبینانه همه آثار شاعران و انتخاب متن‌های گوناگون متناسب با دوره‌های زندگی آنان را از اولویت‌های طرح یادشده دانست و درباره مرحله چهارم مجموعه نمایشی «خورشیدهای سه‌گانه» عنوان کرد: در بازه زمانی ۵ماه تدوین طرح اولیه تاریخ و تدوین طرح اولیه فرهنگ عمومی عصر شاعر (لباس‌ها، غذاها، ظروف، باورهای مردمی و...)، تدوین طرح اولیه زندگی شاعر (به صورت تاریخی) انجام می‌گیرد.
مدیر پژوهش مجموعه نمایشی «خورشیدهای سه‌گانه» در ادامه مرحله پنجم را ۳ ماهه عنوان کرد و افزود: مطالعه طرح نهایی از سوی اعضای گروه و داوری از سوی ۲صاحب‌نظر خارج از گروه، ویرایش نهایی متن و انتشار آن، مطالعه و تأیید محتوایی سناریوی نهایی، اقدامات عملی که پیش‌بینی می‌شد ۲۴ماه به طول بینجامد، ۶ماه زودتر از موعد آماده خواهد شد.
گردهمایی اندیشمندان در اتاق فکر
حسن‌لی با توجه به ۷مرحله پژوهشی فاز صفر مجموعه نمایشی «خورشیدهای سه‌گانه» اعلام کرد: تاکنون ۲۳پژوهشگر و متخصص ظرف ۲۲نشست و جلسه مشورتی به تبادل نظر پرداختند و ۲گروه سیاست‌گذاری پژوهشی سعدی و حافظ و یک گروه مستقر در کرمان درباره خواجوی کرمانی شکل گرفته است. 
مدیر پژوهش مجموعه نمایشی یادشده از انعقاد قرارداد تألیف برای تدوین جغرافیای تاریخی شیراز در قرون ۷ و ۸ با یک استاد صاحب‌نظر در شیراز خبر داد و گفت: تولید نرم‌افزار پژوهشی مجموعه «خورشیدهای سه‌گانه» و بهره‌مندی از امکانات و قابلیت‌های ویژه و ضروری برای انجام تحقیقات ادبی، با سرعت و دقت بیشتر انجام می‌پذیرد.حسن‌لی همچنین از تعیین موضوعات اصلی در مرحله فیلم‌نامه‌نویسی، کارگردان و سازندگان سریال «خورشیدهای سه‌گانه» خبر داد و گفت: در این بخش که شامل ۱۰مرحله می‌شود، تدوین جغرافیای تاریخی شیراز و کرمان، تدوین تاریخ سیاسی این شهرها در سده‌های ۷ و ۸، سالشمار سعدی، خواجو و حافظ با تأکید بر اوضاع سیاسی، اجتماعی و فرهنگی شیراز و کرمان، تدوین دانشنامه شخصیت‌های برجسته این شهرها با شناسایی و معرفی آنان، تدوین عناصر گوناگون فرهنگ مردم به شیوه دانشنامه‌ای (مدخل‌نویسی)، دوره‌بندی شعر سه شاعر، بازیابی حکایت‌ها، شعرهایی که می‌تواند در فیلم‌نامه به تصویر کشیده یا از زبان شخصیت‌ها بیان شود، تقسیم‌بندی موضوعی سروده‌ها، حکایات و غزل‌ها و بازشناسی و تدوین اشارات تاریخی درحال انجام است.
پایه‌ریزی تعامل فارس و کرمان
در ادامه این نشست مدبری، دبیر کنگره خواجوی کرمانی که بخش کرمان این پروژه نمایشی را برعهده دارد، به ارائه گزارشی از روند آن پرداخت و گفت: با وجودی که ۲۷سال از برگزاری کنگره جهانی خواجو در شهر کرمان می‌گذرد، کار درخوری در این زمینه انجام نشده و امیدواریم به وسیله این مجموعه، شخصیت خواجوی کرمانی بازشناسی شود. وی خواجوی کرمانی را نقطه تلاقی و اشتراک شهرهای شیراز و کرمان دانست و افزود: شخصیت خواجوی کرمانی به طوری است که تعاملی میان این شهرها به وجود آورده و تمایل دو طرف به این اشتراک کاملاً مشهود است. مدبری با توجه به اینکه ۱۷دی‌ماه به نام خواجوی کرمانی در تقویم رسمی کشور ثبت ملی شده است عنوان کرد: خرسندم کاری که ۲۷سال پیش آغاز شد، امروز در حال به نتیجه رسیدن است؛ امیدوارم این پروژه هنری خواست کرمانی‌ها را هم تأمین کند.به گفته این استاد دانشگاه پژوهش مجموعه یادشده در بخش تاریخی که یکی از استادان استان فارس برعهده دارد در حال انجام است و بخش ادبی به زودی به اتمام خواهد رسید. 
ساخت سریال تلویزیونی ۳شاعر بزرگ ایران‌زمین بر اساس شخصیت‌های ادبی سعدی، خواجو و حافظ اسفندماه گذشته در صدا و سیمای مرکز فارس کلید زده شد.

تاکنون نظری برای این خبر ثبت نشده است!
ثبت نظر جدید
نام و نام خانوادگی  

آدرس ایمیل    

متن نظر  

کد امنیتی