[ فردا را به امروز می آوریم ]
  • آخرین شماره ۵۶۴
  • دوره جدید

حمایت تمام شد؛ پراید اوج گرفت!، روزنامه شیراز نوین

به نظر می‌رسد رشد چشمگیر نرخ ارز و کاهش چشمگیر در‌آمد‌های دولت، موجب شده با کاهش حمایت از صنایع داخلی خودروسازی، واقعیت‌های حمایت بی‌چون و چرا از خودروسازان آن هم از طریق پمپاژ دلار‌های نفتی آشکار شده و کمتر کسی در غلط بودن این رویه شک کند.
پراید ۳۷میلیون، تیبا ۴۲میلیون و دنا پلاس توربو ۱۱۰میلیون تومان شد. همین قدر که این عبارت خنده‌دار است، تلخ و گزنده و سیاه و فاقد منطق هم هست. قیمت یک سدان ایرانی با تکنولوژی ۲۵سال قبل و سطح ساخت داخل بالای ۷۰درصد که چند آپشن رفاهی بیش از یک اتومبیل سمند دارد و از توربوشارژر هم بهره‌مند است، چطور این‌قدر افزایش می‌یابد. مگر این خودرو با حمایت دولت تولید نمی‌شود؟ پس نتیجه این همه ارزپاشی در صنعت خودرو چیست؟ به گزارش فرارو، توجه داشته باشید که از دنا پلاس توربو حرف می‌زنیم که قیمتش در کارخانه فقط ۵۹میلیون تومان است و بدون اعتباری خاص در بازار‌های جهانی، یک اتومبیل درجه دو در بازار سدان‌های اقتصادی شهری است. قیمت دنا پلاس توربو، اما بی‌توجه به هر منطق یا استدلالی هر روز بیشتر و بیشتر می‌شود. البته این خودرو در زمینه رکوردشکنی قیمتی تنها نیست و پژو ۲۰۷ اتوماتیک، برلیانس ۳۳۰فول اتومات، چانگان CS۳۵، رنو ساندرو استپ‌وی، سمند سورن توربو ELX، کیا سراتو و هیوندای آی ۲۰ جدید هم بدون مجهز شدن به تکنولوژی پارک خودکار، استفاده از موتور هیبریدی یا حتی تغییر یک پیچ، بهایی دوبرابر همیشه به خود گرفته‌اند. جالب است که تاریخ خروج بیشتر این مدل‌ها به قبل از شوک ارزی برمی‌گردد و مدت‌ها از آخرین عرضه انبوه محصولاتی مثل دنا پلاس توربو می‌گذرد. اتفاقاتی که این روز‌ها در بازار خودرو می‌افتد البته فقط یک دلیل دارد؛ بی‌تفاوتی به منطق علم اقتصاد و نحوه سیاست‌گذاری در کشوری به گستردگی ایران است، چیزی که موجب شده سال‌ها حمایت از صنایع داخلی و تولیدات صنعتی آن هم با منابع نفتی متعلق به مردم جامعه، در فقدان رقابت و شفافیت به وضعیتی ختم شود که خودروسازان ناتوان داخلی از تولید کامل خودرو پراید با تکنولوژی ساخت متعلق به دهه ۱۹۸۰ میلادی عاجز باشند و با وجود گذشت ۲۳سال از مونتاژ پیاپی این محصول، هنوز هم برای تولید انبوه پراید نیازمند دریافت ارز ارزان، حمایت دولتی و واردات برخی قطعات هستند. مشخص نیست که اگر داخلی‌سازی قطعات خودرو‌های تولید انبوه نظیر پژو ۲۰۶، تیبا ۲، سمند، تندر ۹۰، پراید و پژو ۴۰۵ در مرز ۶۰ تا ۸۰درصد است و بدون نیاز به طرف خارجی قابل تولید است، چرا باید بعد از شوک ارزی اخیر که به رشد ۳برابری قیمت دلار منجر شده، بهای قطعات تولید داخل تا ۱۱۰درصد رشد کند؟ روزنامه دنیای اقتصاد در گزارشی که بهمن ماه سال گذشته منتشر شده، با انتشار لیست کاملی از میزان داخلی سازی خودرو‌های تولید انبوه، به روشنی توانمندی واحد‌های داخلی برای تولید هر خودرو را اعلام کرده و برای نمونه محصولات خانواده پژو را خودرو‌هایی با ساخت داخل بسیار بالا اعلام کرده است. 
ردیف نام و مدل خودرو سابقه مونتاژ درصد داخلی سازی قیمت قبلی قیمت بازار درصد تغییر قیمت 
۱. پراید؛ ۲۳سال؛ ۸۷درصد؛ ۲۱میلیون؛ ۳۷میلیون؛ ۷۶درصد
 ۲. پژو ۴۰۵؛ ۲۹سال؛ ۹۳درصد؛ ۳۰میلیون؛ ۵۳.۵میلیون؛ ۷۷درصد
 ۳. پژو پارس ال ایکس؛ ۱۸سال؛ ۹۳درصد؛ ۴۲میلیون؛ ۸۱میلیون؛ ۹۲درصد
 ۴. سمند ال ایکس؛ ۱۵سال؛ ۹۳درصد؛ ۳۲میلیون؛ ۵۵میلیون؛ ۷۱درصد
 ۵. پژو ۲۰۶؛ ۱۲سال؛ ۷۰درصد؛ ۳۴میلیون؛ ۷۴میلیون؛ ۱۱۶درصد 
۶. تندر ۹۰؛ ۱۰سال؛ ۵۶درصد؛ ۳۹میلیون؛ ۸۲میلیون؛ ۱۱۰درصد 
۷. دنا؛ ۴سال؛ ۷۰درصد؛ ۴۲میلیون؛ ۸۳میلیون؛ ۸۸درصد
 ۸. تیبا؛ ۵سال؛ ۸۷درصد؛ ۲۶میلیون؛ ۴۳میلیون؛ ۶۵درصد 
موردی که صحت آن با توجه به افزایش میزان تولید خودرو‌های ناقص در دو شرکت ایران خودرو و سایپا که اخیراً عدد آن به بالای ۷۰هزار دستگاه ظرف کمتر از دو ماه از آغاز تحریم‌های آمریکا رسیده، به شدت زیرسوال می‌رود. اینجا با کمک اطلاعات جدول، می‌توانید به مقایسه عمق داخلی سازی هر خودرو با رشد قیمت آن مدل در روز‌های اخیر در بازار خودرو پرداخت. این جدول کمک می‌کند بفهمیم چه رابطه‌ای میان رشد نرخ ارز آزاد و هزینه تولید هر مدل اتومبیل پس از شوک ارزی اخیر برقرار است. در واقع، در این جدول به صورت واقعی می‌توان میزان توان صنعت خودرو ایران برای تولید خودرو بدون کمک همکاران خارجی (عمدتاً چینی و هندی) را فهمید! همچنین، بررسی آمار میزان داخلی سازی خودرو‌های پرفروش بازار ایران و نیز افزایش قیمت این محصولات در بازار آزاد گویای چند نکته مهم دیگر هم هست. نخست اینکه اگر قرار باشد مابه‌التفاوت نرخ ارز آزاد و مرجع (دلار ۱۱هزار تومانی -دلار ۳۷۰۰تومانی) را برای افزایش قیمت خودرو‌هایی نظیر پراید و تیبا محاسبه کرد، باید با توجه به آن بخش وارداتی مورد نیاز برای تولید تیبا که حدود ۱۳درصد کل قطعات خودرو است، رشد قیمت ارز آزاد محاسبه شود. همین مورد برای پژو ۲۰۶ باید تا ۳۰درصد و برای پژو پارس کمتر از ۸درصد باشد. با این رویه، هم صحت میزان داخلی سازی خودروسازان تأیید می‌شود و هم نرخ معقولی جهت افزایش بهای تولید در نظر گرفته می‌شود. در واقع، اگر این استدلال را بپذیریم با توجه به سطح نیاز خودرو‌های تیبا، پژو ۲۰۶ و پژو پارس به قطعات وارداتی، باید قیمت این سه خودرو حتی با توجه به نرخ ارز ۱۰۴۰۰تومانی امروز، به ترتیب باید قیمتی معادل ۳۵میلیون، ۵۹میلیون و ۵۱میلیون تومان باشد و نه ۴۳، ۷۴ و ۷۱میلیون تومان! البته که خودروسازان چنین سطحی از عمق داخلی را برای محصولات خود لحاظ نکرده‌اند و هزینه‌های ارزی بالاتری برای واردات مواد و قطعات دارند که با توجه به دریافت نرخ ارز دولتی، تولید را برای آن‌ها به‌صرفه نموده است. در واقع اگر دقیق‌تر بگوییم، ارزبری تجمعی هر خودرو تولید در ایران بسیار بیشتر از نرخ‌های داخلی سازی موجود در جدول است. همین عامل هم بهترین دلیل برای تأیید این گزاره است که با توجه به عمق نه چندان بالای تولیدات داخلی، افزایش قیمت خودرو در روز‌های اخیر بعضاً به ۱۵۰ تا ۲۰۰درصد هم رسیده است. موردی که به شدت مسئله حمایت ۴۰ساله از صنعت خودرو ملی را زیرسوال می‌برد و نشان می‌دهد این رویه هیچ مبنای منطقی درستی ندارد. جالب است که اگر قیمت ارز آزاد را برای برخی از خودرو‌های مونتاژ ایران را که اغلب با داخلی‌سازی ۱۰ تا ۲۰درصد وارد خط تولید شده‌اند بدون احتساب تعرفه محاسبه کنیم، به نتایج بهتری می‌رسیم؛ گرچه بازهم باید سطح قیمت محصولاتی مثل پژو ۲۰۰۸، کیا سراتو و هیوندای آی ۲۰ کمتر از این مقادیر باشد. برای نمونه، پژو ۲۰۰۸ در نمونه ۱۶۰۰سی‌سی توربو و ۴سیلندر در بازار اروپا بهایی ۲۲هزار دلاری دارد که با محاسبه قیمت ارز باید در ایران حداقل کمتر از ۲۲۰میلیون تومان به دست مصرف کننده برسد. این در حالی است که ایران خودرو از بهمن ماه ۹۵ تا مرداد ۹۷ فقط موفق به تولید کمتر از ۶هزار دستگاه از پژو ۲۰۰۸ شده و به دلیل کمبود این محصول در بازار و تقاضای وافر خریداران و البته دلالان، بهای این کراس اوور فرانسوی در مرز ۲۴۰میلون تومان قرار دارد. کیا سراتو دو نسل قبل هم که به مدل ۲۰۱۲ مشهور است، در ایران فعلاً بهایی ۲۰۰میلیون تومانی دارد و در بازا‌های جهانی بهایی بین ۱۶ تا ۱۸هزار دلار دارد و قاعدتاً باید به قیمت کمتر از ۱۸۰میلیون تومان به دست مشتریان برسد، ولی حتی با وجود استفاده از ارز مرجع ۳۷۰۰تومانی، این خودرو در بازار کمیاب و بسیار گران‌قیمت است. به نظر می‌رسد رشد چشمگیر نرخ ارز و کاهش چشمگیر در‌آمد‌های دولت موجب شده تا با کاهش حمایت از صنایع داخلی خودروسازی، واقعیت‌های حمایت بی‌چون و چرا از خودروسازان آن هم از طریق پمپاژ دلار‌های نفتی آشکار شده و کمتر کسی در غلط بودن این رویه شک کند. با این حال، چرخ همیشه باید از نو در ایران اختراع شود تا دولت‌مردان به این درک بدیهی برسند که حمایت از یک صنعت ملی با بستن در‌های بازار به روی همه، ممنوعیت رقابت و در فقدان شرکت‌های خصوصی هیچ سرانجامی ندارد و این مردم هستند که با پرداختی هم‌پای اقصی‌نقاط جهان، در بهترین حالت کالایی متعلق به ۲دهه پیش را دریافت می‌کنند.

 

تاکنون نظری برای این خبر ثبت نشده است!
ثبت نظر جدید
نام و نام خانوادگی  

آدرس ایمیل    

متن نظر  

کد امنیتی