[ فردا را به امروز می آوریم ]
  • آخرین شماره ۵۴۵
  • دوره جدید

حماسه جاودان آزادگی، روزنامه شیراز نوین

حضرت حسین‌بن‌علی(ع) مشهور به اباعبدالله و سیدالشهدا، امام سوم شیعیان است که ده سال امامت را بر عهده داشت و در واقعه عاشورا به شهادت رسید. بنابر گزارش‌های تاریخی شیعه و اهل سنت، پیامبر اسلام(ص) هنگام تولد ایشان از شهادتش خبر داد و نام «حسین» را برایش برگزید. رسول خدا، حَسَنَین (امام حسن و امام حسین) را بسیار دوست داشت و همه را به دوست داشتن آن دو سفارش می‌کرد. امام حسین(ع) یکی از اهل بیت پیامبر است که آیه تطهیر درباره آنان نازل شده است. روایت‌های متعددی از حضرت محمد(ص) در فضیلت امام حسین نقل شده است؛ از جمله «حسن و حسین سرور جوانان بهشت‌اند» و «حسین چراغ هدایت و کشتی نجات است.» ایشان در دوره خلافت امیرالمؤمنین(ع) در کنار پدر بود و در جنگ‌های آن دوره شرکت داشت. ۲۵سال از عمر امام حسین(ع) در دوران خلفای سه‌گانه سپری شد. حضرت حسین‌بن‌علی در ابتدای خلافت خلیفه اول ۷ساله، در آغاز خلافت خلیفه دوم ۹ساله و در شروع خلافت خلیفه سوم ۱۹ساله بود. گزارش‌های تاریخی از ادب و احترام حسین‌بن‌علی(ع) به برادرش امام حسن(ع) حکایت دارد. نقل شده است اگر در مجلسی امام حسن(ع) حضور داشت، ایشان به دلیل رعایت احترام سخن نمی‌گفت. پس از شهادت امام علی(ع) گروهی از خوارج که به جنگ با شامیان اصرار داشتند، با امام حسن بیعت نکردند و نزد حسین(ع) آمدند تا با ایشان بیعت کنند. وی گفت: به خدا پناه می‌برم تا زمانی که حسن زنده است بیعت شما را بپذیرم.در ماجرای صلح با معاویه، ایشان در برابر شیعیان معترض، حامی برادر بود و اقدام او را تأیید کرد و نقل شده است که گفت: او (امام حسن(ع)) امام من است. امام حسین(ع) پس از شهادت برادرش در سال ۵۰ق به امامت رسید و تا روزهای آغازین سال ۶۱ق. رهبری شیعیان را بر عهده داشت. دوره امامت حسین بن علی(ع) با حکومت معاویه هم‌زمان بود. بنابر گزارش‌های تاریخی، امام حسین(ع) به عملکرد معاویه سخت اعتراض کرده است، از جمله پس از کشته شدن حجر بن عَدی نامه‌ای توبیخ‌آمیز برای او نوشت. در ماجرای ولایت‌عهدی یزید نیز از پذیرش بیعت خودداری کرد و در سخنانی در حضور معاویه و دیگران، این اقدام معاویه را نکوهید و یزید را فردی نالایق خواند. خطبه امام حسین در منا را نیز موضعی سیاسی در برابر امویان به شمار آورده‌اند. پس از مرگ معاویه، امام حسین(ع) بیعت با یزید را مشروع ندانست و با توجه به فرمان یزید برای کشتن ایشان در صورت خودداری از بیعت، در ۲۸رجب سال ۶۰ق از مدینه به مکه رفت. در مدت چهار ماه حضور در مکه، نامه‌های فراوانی از سوی مردم کوفه برای پذیرش زمامداری دریافت کردند و پس از آنکه فرستاده‌اش مسلم‌بن‌عقیل، همدلی کوفیان را تأیید کرد، در ۸ذی‌الحجه، پیش از آنکه از پیمان‌شکنی بعدی کوفیان و کشته شدن مسلم باخبر شود، به سمت کوفه حرکت کرد. وقتی ابن‌زیاد، والی کوفه، از حرکت حسین(ع) به سمت کوفه باخبر شد، لشکری به سوی او فرستاد و پس از آنکه سپاهیان حُر بن یزید راه را بر امام بستند، ایشان مجبور شدند مسیر خود را به سمت کربلا تغییر دهند. در روز عاشورا، میان امام حسین و یارانش با لشکر کوفه به فرماندهی عمربن‌سعد جنگی درگرفت که به شهادت امام و یارانش انجامید. پس از آن، زنان و کودکان و امام سجاد(ع) که آن زمان بیمار بودند، به اسارت درآمدند و به کوفه و سپس شام فرستاده شدند. پیکر امام حسین و یارانش روز ۱۱ یا ۱۳محرم، توسط بنی‌اسد در کربلا به خاک سپرده شد. شهادت حسین بن علی(ع) تأثیر عمیقی بر مسلمانان و شیعیان در طول تاریخ داشته و الهام‌بخش مبارزه‌ها و قیام‌های متعددی بوده است. شیعیان به پیروی از امامان شیعه، اهتمام ویژه‌ای به گریه و سوگواری بر حسین‌بن‌علی، به ویژه در ماه محرم و صفر دارند. زیارت امام حسین نیز در روایات معصومین مورد تأکید قرار گرفته و حرم او زیارتگاه شیعیان است. حسین بن علی(ع) افزون بر جایگاهی که در میان شیعیان به عنوان سومین امام و سرور شهیدان دارد، نزد اهل سنت نیز به سبب فضایلی که از زبان پیامبر(ص) درباره ایشان نقل شده است و همچنین ایستادگی او در برابر یزید، گرامی داشته می‌شود. مجموعه سخنان و آثار ایشان در قالب حدیث، دعا، نامه، شعر و خطبه در کتاب موسوعة کلمات الامام الحسین و کتاب مسند الامام الشهید گردآوری شده و درباره شخصیت و زندگی وی نیز آثار فراوانی در قالب دانشنامه‌، زندگی‌نامه، مَقتل و تاریخ تحلیلی نگاشته شده است. واقعه کربلا که به شهادت حسین بن علی(ع) و یارانش انجامید، مهم‌ترین بخش از زندگینامه ایشان به شمار می‌آید. بر پایه برخی گزارش‌ها، امام حسین(ع) پیش از حرکت به سوی عراق، از شهادت خود آگاه بوده است. این واقعه در پی خودداری او از بیعت با یزید رخ داد. حسین(ع) که به دعوت کوفیان، همراه خانواده و یارانش به سوی این شهر حرکت کرده بود، در منطقه‌ای به نام ذوحسم با سپاهی به فرماندهی حر بن یزید ریاحی روبه‌رو گردید و مجبور شد مسیر حرکت خود را تغییر دهد.به نقل بیشتر منابع، آن‌ها روز دوم محرم‌ به کربلا رسیدند و فردای آن روز سپاهی چهار هزار نفری از مردم کوفه به فرمانده عمر بن سعد وارد کربلا شد. بنابر گزارش‌های تاریخی، چند مذاکره بین حسین بن علی و عمر سعد انجام شد، ولی ابن‌زیاد جز به بیعت حسین(ع) با یزید یا جنگ راضی نشد.عصر روز تاسوعا سپاه عمر سعد آماده جنگ شد، ولی امام حسین آن شب را برای مناجات با خدا مهلت گرفت. شب عاشورا برای یاران خود سخن گفت و بیعت از آنان برداشت و اجازه رفتن داد، ولی آنان بر وفاداری و حمایت از او تأکید کردند. 
صبح روز عاشورا جنگ آغاز شد و تا ظهر، بسیاری از یاران حسین(ع) به شهادت رسیدند. در طی جنگ، حر بن یزید، از فرماندهان سپاه کوفه، به امام حسین پیوست.پس از کشته شدن یاران، خویشان امام به میدان رفتند که اولین آنان، علی‌اکبر بود و آنان نیز یکی پس از دیگری به شهادت رسیدند. سپس، خود حضرت حسین بن علی(ع) به میدان رفت و عصرگاه روز دهم محرم به شهادت رسیدند. زنان و کودکان و امام سجاد(ع) که بیمار بود، به اسیری گرفته و به کوفه و سپس شام فرستاده شدند. پیکر امام حسین(ع) و حدود ۷۲نفر از یارانش، روز ۱۱ یا ۱۳محرم توسط گروهی از بنی‌اسد و بنابر نقلی با حضور امام سجاد(ع) در همان محل شهادت به خاک سپرده شدند. حضرت امام حسین  با مسکینان می‌نشست، دعوت آنان را می‌پذیرفت و با آنان غذا می‌خورد و آنان را به خانه خود دعوت می‌کرد و آنچه در منزل داشت از ایشان دریغ نمی‌کرد. روزی نیازمندی از او درخواست کمک کرد. امام که در حال نماز بود، نمازش را کوتاه کرد و هرچه داشت، به او داد. گفته‌اند کنیزی را که معاویه همراه با اموال و لباس‌های فراوان برایش هدیه فرستاده بود، در برابر خواندن آیاتی از قرآن و سرودن شعری درباره فنای دنیا و مرگ انسان‌ها آزاد کرد و آن اموال را به او بخشید. امام حسین(ع) بسیار بخشنده بود و به گشاده‌دستی شناخته می‌شد؛ اما در بخشش‌هایش نیز سعی داشت به امام حسن(ع) احترام بگذارد و مقداری کمتر از برادر به دیگران کمک می‌کرد. در منابع آمده است وی ۲۵بار پیاده به حج رفت. شیعیان و گاه غیرشیعیان در ماه محرم (ماهی که واقعه کربلا در روز دهم آن رخ داد) برای امام حسین و شهیدان کربلا سوگواری می‌کنند. شیعیان برای این سوگواری آیین‌هایی دارند که رایج‌ترین آن‌ها روضه‌خوانی، شمایل کشی، سینه‌زنی، تعزیه و خواندن زیارتنامه‌هایی مانند زیارت عاشورا، زیارت وارث و زیارت ناحیه مقدسه به صورت فردی و گروهی است.سوگواری بر امام حسین از نخستین روزهای پس از عاشورا آغاز شد و بنابر نقلی، هنگام حضور اسیران کربلا در شام، زنان بنی‌هاشم چند روز با پوشیدن لباس سیاه، به عزاداری پرداختند. پس از روی کار آمدن دولت‌های شیعی و برداشته شدن فشار از شیعیان، سوگواری جنبه رسمی پیدا کرد.بنابر گزارش‌های تاریخی و حدیثی، امامان شیعه به عزاداری و گریه بر شهادت حسین بن علی اهمیت ویژه می‌دادند و شیعیان را به این امر و زنده نگاه‌داشتن یاد عاشورا سفارش می‌کردند. در روایات معصومان، بر زیارت امام حسین تأکید فراوان شده و در دسته‌ای از روایات، برابر با حج و عمره معرفی شده است. محدوده مرقد امام حسین(ع) حائر حسینی نامیده می‌شود. محدوده حائر دارای فضیلت و احکام فقهی خاصی است و مسافر می‌تواند نماز خود‌ را در آن کامل بخواند. درباره مساحت دقیق حائر چند نظر وجود دارد و حداقل آن را محدوده‌ای به شعاع ۱۱متر از قبر امام حسین گفته‌اند که بالاترین درجه فضیلت را دارد.بر اساس گزارش‌های موجود، نخستین بنا بر مرقد حسین بن علی(ع) در زمان مختار ثقفی و به دستور او ساخته شد و از آن تاریخ تاکنون نیز بنای حرم بارها تجدید و توسعه یافته است، همچنان که چند بار به دست برخی خلفای عباسی و وهابیت تخریب گردید. چهل روز بعد از شهادت امام حسین(ع) که اربعین حسینی یا روز اربعین نامیده می‌شود، بسیاری از شیعیان به زیارت مزار امام حسین(ع) می‌روند. طبق نقل‌های تاریخی، جابر بن عبدالله انصاری در این روز به‌عنوان اولین زائر بر سر مزار امام حسین(ع) حاضر شده است. بنابر نقل لهوف، اسیران کربلا نیز در همان سال ۶۱ق و در مسیر بازگشت از شام به مدینه، در روز اربعین به زیارت شهدای کربلا رفته‌اند. 
توصیه به زیارت اربعین سبب شده شیعیان همه‌ساله از نقاط مختلف به سوی کربلا حرکت کنند. این حرکت که غالباً پیاده انجام می‌شود، یکی از پرجمعیت‌ترین راهپیمایی‌ها در جهان است. بنابر گزارش منابع خبری، در سال ۱۳۹۶ بیش از ۱۳میلیون زائر در این مراسم شرکت کردند.

تاکنون نظری برای این خبر ثبت نشده است!
ثبت نظر جدید
نام و نام خانوادگی  

آدرس ایمیل    

متن نظر  

کد امنیتی