[ فردا را به امروز می آوریم ]
  • آخرین شماره ۵۶۶
  • دوره جدید

آیا بودجه‌ریزی برمبنای عملکرد به سرانجام می‌رسد؟، روزنامه شیراز نوین

طی سالیان گذشته همواره ضرورت تدوین بودجه برمبنای عملکرد مورد تأکید قرار گرفته، حال دولت در بخشنامه بودجه ۹۸ تکلیف کرده تمام دستگاه‌ها باید این نوع بودجه‌ریزی را در دستور کار قرار دهند.
به گزارش خبرنگار مهر، یکی از مهم‌ترین اقدامات دولت‌ها، تهیه و تنظیم بودجه برای مشخص کردن دخل و خرج یک ساله کشور است که البته این امر مهم در ایران همواره با مشکلات و نقص‌هایی همراه بوده است؛ چراکه دولت‌ها بدون توجه به علم اقتصاد و صرفاً بنا به تجربیات سنتی خود اقدام به بودجه ریزی کرده اند.
در این میان از سال ۸۰ در احکام مندرج در قوانین بودجه سالانه، دولت مکلف به اصلاح روش بودجه‌ریزی و روی آوردن به بودجه‌ریزی بر مبنای عملیات شد که در این راستا اقدامات مؤثری همچون ایجاد تغییر در مفاهیم اساسی «هزینه» و «درآمد» صورت گرفت؛ اما با این حال دولت‌ها همچنان بر روند سنتی تدوین بودجه که بر مبنای چانه‌زنی دستگاه‌ها بود، اصرار ورزیدند؛ تا جایی که در برهه‌ای از زمان حتی سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی که مسئول مستقیم تهیه بودجه است، منحل شد.
بر این اساس، با شروع به کار دولت یازدهم، سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی احیا و وعده داده شد بودجه‌نویسی از روش سنتی فاصله گرفته و با توجه به معیارهای اقتصادی روز تدوین شود.
از سوی دیگر، برنامه پنج ساله ششم توسعه که از سال ۹۴ در حال تدوین بود و در نهایت از سال ۹۶ در دستور کار دولت قرار گرفت، تأکید ویژه‌‌ای بر تدوین «بودجه‌ریزی مبتنی بر عملکرد» در صددرصد دستگاه‌های کشور تا پایان برنامه مذکور داشت. در این راستا دولت در تدوین بودجه سال ۹۷ مشخصاً ۳۰درصد از دستگاه‌ها را به اجرای بودجه‌ریزی مبتنی بر عملکرد، ملزم کرد به یکی از اصلی‌ترین احکام برنامه ششم توسعه جامه عمل بپوشاند. در این بین قرار شد کارکرد این دستگاه‌ها از سوی مجلس مورد بررسی قرار گیرد تا کم و کیف اجرای قانون و میزان تعهد دستگاه‌ها مشخص شود.
تکلیف دولت به «تمام» دستگاه‌ها برای اجرای بودجه‌ریزی مبتنی‌بر عملکرد
بر اساس این گزارش، با ورود به فصل تابستان کارهای ابتدایی مربوط به بررسی روند تدوین لایحه بودجه سال ۹۸ در دستور کار سازمان برنامه و بودجه قرار گرفت که در نهایت، با تدوین بخشنامه و تصویب آن در شورای اقتصاد، رئیس جمهور بخشنامه بودجه سال آینده را در اول آبان ماه به دستگاه‌های اجرایی ابلاغ کرد.
با ابلاغ بخشنامه بودجه سال ۹۸ از سوی دولت به دستگاه‌های اجرایی مشخص شد، دولت برای سال آینده نیز برنامه‌هایی برای اجرایی‌سازی بودجه‌ریزی مبتنی بر عملکرد دارد.
در این بخشنامه آمده است: «تمامی دستگاه‌های اجرایی به منظور پیش‌بینی اعتبارات خود موظف‌اند بر مبنای بودجه‌ریزی مبتنی بر عملکرد ضمن تعیین اهداف و وظایف قانونی خود نسبت به محاسبه قیمت تمام شده فعالیت‌ها که از سامانه هزینه‌یابی استخراج می‌شود اقدام نمایند و بر اساس ضوابط و دستورالعمل‌های صادره، نتایج را بر اساس زمان‌بندی تدوین لایحه برای سازمان برنامه و بودجه ارسال نمایند.»
بنابراین، در صورت تصویب نهایی بودجه سال ۹۸ در شورای اقتصاد، هیئت وزیران و مجلس شورای اسلامی، تمامی دستگاه‌های اجرایی و واحدهای عملیاتی موظف به اجرای بودجه‌ریز مبتنی بر عملکرد خواهند بود.
لایحه بودجه، ۱۴آذر به مجلس می‌‌رود
بر اساس آنچه پیش‌بینی شده بودجه دستگاه‌ها تا ۲۸آبان‌ماه بررسی و کلیت آن نهایی و شورای اقتصاد تصویب خواهد شد. همچنین دو جلسه‌ در تاریخ ۳۰آبان‌ماه و هفتم آذرماه برای بررسی و تصویب کلیات لایحه بودجه ۱۳۹۸ در هیئت وزیران برگزار خواهد شد.
پس از برگزاری این جلسات، لایجه بودجه تا دهم آذرماه نهایی و تا ۱۲آذرماه به چاپ خواهد رسید که پس از چاپ، در تاریخ آذرماه رئیس جمهور لایحه بودجه سال ۹۸ را به مجلس ارائه می کند.
بودجه‌ریزی مبتنی بر عملکرد چیست؟
به گزارش مهر، ویژگی کلیدی نظام بودجه‌ریزی مبتنی بر عملکرد، تلفیق اهداف نظام مدیریت بودجه با پاسخگویی مناسب است. به بیان دیگر، عملکرد خوب مورد تشویق قرار می‌گیرد و عملکرد نامطلوب تنبیه می‌شود.
همچنین می‌توان گفت بودجه‌ریزی مبتنی‌بر عملکرد عوامل «صرفه‌جویی» و «اثربخشی» را به ابعاد سنتی بودجه‌ریزی اضافه می‌کند؛ این نظام بین «کارآیی» و «اثربخشی» تمایز قائل می‌شود.
در «کارآیی» استفاده مفید از منابع موردنظر است، درحالی‌که «اثربخشی» با عملکرد مرتبط است. در بودجه‌ریزی مبتنی‌بر عملکرد طبقه‌بندی عملیات به‌گونه‌ای است که هدف‌ها شفاف‌تر بیان می‌شوند، ارزیابی بودجه آسان‌تر بوده و در روش هزینه‌یابی آن ارتباط بین داده و ستانده مورد توجه قرار می‌گیرد.
محمد خدابخشی عضو کمیسیون برنامه و بودجه مجلس در گفتگو با خبرنگار مهر با بیان اینکه بودجه‌ریزی مبتنی بر عملکرد حکم قانونی است، گفت: دولت در برنامه ششم توسعه کشور مکلف به اجرای نظام بودجه‌ریزی مبتنی بر عملکرد شده است. بودجه‌ریزی مبتنی بر عملکرد یکی از پیشرفته‌ترین نظام‌های بودجه‌ریزی در دنیا است و دولت مکلف است تا پایان برنامه ششم، بودجه صددرصد دستگاه‌های اجرایی و واحدهای عملیاتی را مبتنی بر عملکرد تنظیم کند.
وی با بیان اینکه در بودجه سال ۹۷ هم قرار بر اجرای بودجه‌ریزی بر اساس عملکرد در ۳۰درصد از دستگاه‌های اجرایی و واحدهای عملیاتی بود، ادامه داد: مجلس مصمم به اجرای این نوع بودجه‌ریزی است و از آن حمایت نیز می کند.
خدابخشی افزود: در بودجه سال ۹۸ نیز قطعاً بودجه‌ریزی مبتنی بر عملکرد مورد توجه قرار خواهد گرفت؛ زیرا اجرای بودجه‌ریزی مبتنی بر عملکرد نه تنها منجر به کاهش هدررفت منابع و ارتقای کارایی و بهره‌وری دستگاه‌ها می‌شود، بلکه به افزایش شفافیت نیز کمک می‌کند.
عضو کمیسیون برنامه و بودجه مجلس تأکید کرد: اگر سالیان گذشته نظام بودجه‌ریزی مبتنی بر عملکرد در کشور اجرا می‌شد، شاهد افزایش کارآمدی و حل مشکلات برای پاسخ‌گویی به اقشار مختلف مانند بازنشستگان و فرهنگیان بودیم.
بر این اساس می‌توان گفت مهم‌ترین هدف نظام بودجه‌ریزی مبتنی ‌بر عملکرد اصلاح نظام مدیریت بخش عمومی و افزایش اثربخشی مخارج این بخش است که انتظار می‌رود دولت همان‌گونه که پیش‌بینی کرده و مجلس همان‌گونه که وعده داده پیاده‌سازی این روش بودجه‌ریزی را عملیاتی کنند تا بیش از این، منابع کشور به صورت بی‌هدف و بعضاً نادرست خرج نشود و شفافیت، رکن اصلی اقتصاد ایران شود.       

 

تاکنون نظری برای این خبر ثبت نشده است!
ثبت نظر جدید
نام و نام خانوادگی  

آدرس ایمیل    

متن نظر  

کد امنیتی