میثم محجوبی- گروه گزارش
meisammahjoobi@gmail.com

در شرایطی که بازار طلا به دلیل نوسانات جهانی و نرخ ارز دچار التهاب‌شده، یکی از اعضای کمیسیون تخصصی طلا و جواهر کشور، تحلیل روشنی از چرایی این نوسانات و تبعات برخی شیوه‌های سرمایه‌گذاری ارائه می‌دهد. او هشدارهایی جدی درباره خرید طلای آب‌شده، استفاده از سکوهای مجازی و نحوه تشخیص سکه بانکی از غیربانکی مطرح می‌کند.
بازار طلا در ماه‌های گذشته برای بسیاری از مردم به یک پناهگاه مالی تبدیل شده است؛ محلی برای فرار از تورم و حفظ ارزش سرمایه. اما همین استقبال، فضای تازه‌ای برای سودجویی، کلاهبرداری و سردرگمی عمومی ایجاد کرده است. 
عضو کمیسیون تخصصی طلا و جواهر اتاق اصناف دیروز سه‌شنبه در یک گفت‌وگوی تلویزیونی، ابتدا در تحلیل افزایش قیمت طلا در ماه‌های اخیر، گفت: هیچ‌گاه قیمت طلا ثابت نمی‌ماند و این موضوع ناشی از دو متغیر اصلی یعنی نرخ ارز و قیمت جهانی طلاست. استخراج طلا، انرژی‌بَر و هزینه‌زاست، و با توجه به اینکه حدود ۸۵ درصد از ذخایر طلای جهان تاکنون استخراج شده، قیمت جهانی طلا همچنان روندی صعودی دارد.
 طلای آب‌شده برای مردم عادی مناسب نیست
محمد کشتی‌آرای با بیان این‌که بازارهای جهانی هم‌اکنون با افزایش تقاضا برای خرید طلا مواجه‌اند، اظهار داشت: بسیاری از کشورها برای حفظ ارزش دارایی‌های ارزی‌شان، اقدام به خرید طلا می‌کنند و این تقاضا باعث رشد قیمت جهانی آن شده است. طبیعتاً در کشور ما هم با وجود نوسانات ارز، قیمت طلا افزایش چشمگیری پیدا کرده است. 
وی افزود: افزایش نگرش مردم به طلا به‌عنوان ابزار سرمایه‌گذاری، باعث‌شده پول‌های سرگردان به سمت این بازار روانه شوند؛ اما باید توجه داشت که همه انواع طلا برای سرمایه‌گذاری مناسب نیستند.
در پاسخ به پرسشی درباره افزایش تمایل مردم به خرید طلای آب‌شده و نقش سکوهای اینترنتی در این میان، کشتی‌آرای گفت: پلتفرم‌های فروش آنلاین طلا فعلاً به دلایلی تعطیل شده‌اند. درباره طلای آب‌شده هم بارها هشدار داده‌ایم که این نوع طلا اساساً مناسب استفاده مردم عادی نیست.
 خرید بدون آگاهی خسارت‌بار است
او با بیان این‌که طلای آب‌شده در واقع طلای مستعمل و استفاده‌شده‌ای است که توسط طلافروشان ذوب و به شکل شمش درمی‌آید، گفت: عیار این نوع طلا، نیاز به بررسی تخصصی دارد. درست است که طلای آب‌شده اجرت ساخت ندارد، اما خرید آن بدون آگاهی و تخصص می‌تواند خسارت‌بار باشد. این طلاساز با‌تجربه با ذکر مثالی توضیح داد: اگر فردی طلای آب‌شده خریداری کند و بعدها فقط به یک‌سوم از آن نیاز پیدا کند، امکان فروش تکه‌تکه آن را ندارد و باید کل طلای خریداری‌شده را به همان واحد فروشنده بازگرداند. این در حالی است که فروش تکه‌ای آن می‌تواند به طلا آسیب بزند و ارزش نقدی‌اش را کاهش دهد. کشتی‌آرای تأکید کرد: توصیه ما به مردم این است که به‌جای طلای آب‌شده، سکه خریداری کنند. سکه در چهار سایز مختلف عرضه می‌شود، توسط بانک مرکزی منتشر‌شده و وجه رایج کشور محسوب می‌شود؛ بنابراین نقدشوندگی بالایی دارد و در هر شهر و نقطه‌ای از کشور قابل‌تبدیل به پول است.
 اختلال در تولید طلا
او افزود: سکه نه‌تنها اجرت ساخت ندارد، بلکه در قالب وجه رایج، قدرت اقتصادی کشور را هم تقویت می‌کند. در مقابل، طلای آب‌شده باید در اختیار واحدهای تولیدی و طلافروشی قرار گیرد تا چرخه تولید مصنوعات طلا فعال بماند. اگر این نوع طلا در خانه‌ها احتکار شود، عملاً تولید دچار اختلال می‌شود.
کشتی آرای در بخش دیگری از صحبت‌های خود درباره تفاوت سکه‌های بانکی و غیربانکی توضیح داد: درصورتی‌که سکه از واحد صنفی معتبر خریداری شده باشد، مشکلی ندارد. اما در هنگام فروش، اگر خریدار واحد قابل‌اعتمادی نباشد، ممکن است سکه را با قیمت پایین‌تری از شما خریداری کند.
او همچنین با اشاره به فسادهای گسترده در بازار طلای آب‌شده گفت: هر قطعه طلای آب‌شده باید دارای برگه شناسنامه باشد. شماره‌هایی که روی آن حک می‌شود، متعلق به واحد عیارسنجی است و باید در سامانه‌های رسمی ثبت شده باشد. در غیر این‌صورت ممکن است طلای خریداری‌شده، واقعی نباشد یا آمیخته با فلزات دیگر باشد.
 خطر به باد رفتن سرمایه
کشتی‌آرای با هشدار نسبت به فعالیت برخی افراد بدون مجوز در این حوزه، اظهار داشت: بعضی‌ها بدون هیچ نظارت و مجوز رسمی، واحدهایی را اجاره می‌کنند و معاملات غیرقانونی انجام می‌دهند. این فضا محل سودجویی و ایجاد درآمدهای نامشروع شده است. او مقایسه‌ای جالب مطرح کرد و گفت: همان‌طور که برای درمان، سراغ پزشک متخصص و معتبر می‌روید، در بازار طلا نیز باید برای حفظ سرمایه، با واحدهای معتبر و دارای مجوز رسمی داد‌و‌ستد کنید. این سرمایه، حاصل سال‌ها زحمت خانواده‌هاست و نباید آن را به‌راحتی در معرض خطر گذاشت. 
وی درباره ترجیح خرید طلای ایرانی یا خارجی و همچنین انتخاب طلا با اجرت کم یا زیاد، گفت: توصیه ما خرید طلای نو است، چرا که تحت آخرین بازرسی‌های اداره استاندارد قرار دارد و از نظر کیفیت و عیار، موردتأیید است. عضو کمیسیون تخصصی طلا و جواهر اتاق اصناف در پایان گفت: در کنار بحث استاندارد، توجه به طرح و زیبایی نیز اهمیت دارد، چرا که امروزه ذائقه و سلیقه نسل جوان به‌ویژه دختران جوان تغییر کرده و طرح‌های به‌روز طرف‌دار بیشتری دارند. بنابراین خرید طلای جدید، هم از نظر کیفی و هم زیبایی، انتخاب بهتری است.
 در معرض تقلب
گفته‌های کشتی‌آرای زنگ هشداری جدی برای مردمی است که با نیت حفظ ارزش پول، گام در بازار طلا می‌گذارند اما گاهی بدون آگاهی لازم، در دام واسطه‌ها و کلاهبرداران می‌افتند. توصیه او درباره خرید سکه به‌جای طلای آب‌شده، صرفاً یک نظر شخصی نیست، بلکه مبتنی‌بر تجربه، شناخت بازار و ملاحظات قانونی و اقتصادی است.
سکه، برخلاف طلای خام، نه‌تنها شناسنامه‌دار و قابل‌ردیابی است، بلکه به دلیل وجه رایج بودن، به شکل گسترده‌ای مورد‌قبول خریداران و فروشندگان در سراسر کشور قرار دارد. در مقابل، طلای آب‌شده به‌واسطه نبود نظارت کافی، همواره در معرض تقلب و سودجویی است. 
در شرایط پرنوسان اقتصاد ایران، طلا همچنان یکی از مطمئن‌ترین پناهگاه‌های مالی است؛ اما شرط مهم آن، خرید هوشمندانه و آگاهانه است. محمد کشتی‌آرای با صراحت اعلام می‌کند که مردم باید از خریدهای پرریسک مانند طلای آب‌شده و پلتفرم‌های غیررسمی فاصله بگیرند و برای سرمایه‌گذاری، سکه را به‌عنوان گزینه‌ای امن، معتبر و نقدشونده انتخاب کنند. در نهایت، مهم‌ترین ابزار سرمایه‌گذاری نه طلا، که آگاهی و تحقیق پیش از خرید است.