[ فردا را به امروز می آوریم ]
  • آخرین شماره ۸۴۷
  • دوره جدید

غدیر، عاشورا، اربعین، روزنامه شیراز نوین

شیرازنوین- فرزاد وثوقی

farzad_vossoghi@yahoo.com

قیام کربلا برای معرفت‌شناسی نیازمند بازخوانی است، اینکه چه عاملی باعث شد تا این قیام اتفاق بیفتد درحالی که زمان زیادی از صدر اسلام نگذشته بود. اما امام حسین (ع) برای احیای دین واصلاح امور دین دست به قیام می‌زند.پس خوانش علل پیش از قیام از غدیرتا کربلا، روزواقعه وپایداری تاریخ عاشورا تا اربعین وتاکنون ضرورت دارد. ضرورتی غیرقابل انکار که اگر به آن پرداخته نشود چه بسا همان انحرافات پیش از قیام عاشورا تکرار شود. ضرورت پرداخت به معرفت‌شناسی ضرورت شناخت ولی‌امر است. کاروان امام حسین(ع) در مسیر حرکت خود به سوی کربلا با وقایع بسیاری روبرو بود...

با مطالعه این وقایع می‌توان به نکات عبرت‌آموز فراوانی از جهت معرفتی و سیاسی دست یافت، زیرا قیام امام حسین(ع) قیامی یک‌جانبه نبود بلکه برنامه‌ای منسجم و به هم‌پیوسته و دارای لایه‌های متعدد معرفتی بود که در اوج این لایه‌ها، بُعد تمدنی این حادثه تاریخی است.
متأسفانه گاهی اهداف اصلی در لابلای ظاهر قضایا گم می‌شوند. امام حسین(ع) در سخنانی برخی اهداف قیام کربلا را به حنفیه این‌طور مطرح فرمودند که من از روى خودخواهى و خوشگذرانى و یا براى فساد و ستمگرى قیام نکردم، من فقط براى اصلاح در امّت جدم از وطن خارج شدم؛ قصد کردم امر به معروف و نهی از منکر کنم و به سیره جدم و پدرم علی‌بن‌ابی‌طالب عمل کنم، پس امام حسین(ع) یک مصلح و اصلاح‌طلب واقعی بود.
ما باید هدف قیام اباعبدالله(ع) را بیان کنیم تا اینکه بخواهیم با ماجرای کربلا شعاری برخورد کنیم. همان طور که گفته‌ می‌شود ما اکنون اکثراً از منظر تاریخی و برای ایجاد شور در مردم به تاریخ امام حسین(ع) و عاشورا می‌پردازیم. البته شور و حماسه بسیار مهم و ضروری است و نمی‌توان از برکات آن گذشت. حماسه جزء لاینفک مسئله عاشوراست اما این جریان ابعاد دیگری هم دارد که نیاز است بیشتر به آنان پرداخته شود. اکنون مراسم‌هایی که برگزار می‌شود اندک‌ زمانی را به سخنران اختصاص می‌دهند و بیشتر مجلس را به روضه‌خوانی می‌پردازند و این مسئله یک آسیب است. در حالی که آنچه باعث شد عاشورا اتفاق بیفتد،‌ عدم معرفت و شعور به امام حیّ بود. اصلاًً در آن زمان بودند محبانی از اهل‌بیت(ع) که به دلیل ضعف معرفتی امام را همراهی نکردند اما در این سو می‌بینیم یک فرد مسیحی و یا یک عثمانی‌مذهب وارد کاروان اباعبدالله(ع) می‌شود. 
نگاه به قیام امام حسین(ع) و عاشورا بدون پیشینیه آن و بدون در نظر گرفتن نگاهی تمدنی و آینده‌ محورانه انسان را درون شبهات غرق می‌کند. امام(ع)‌ به عنوان خلیفه خداوند و عامل پیاده‌سازی برنامه خداوند در پهنه عالم هستند و بدون اذن خداوند حرکت نمی‌کنند.  از جهت تاریخی باید گفت 70 روز پس از واقعه غدیر انحرافی ایجاد شد که تبعات آن تا زمان امام حسین(ع) ادامه یافت تا جایی که همین مسلمانان امام(ع) را به شهادت رساندند و با قصد قربت الهی هم این گناه نابخشودنی را انجام دادند. 
این انحرافی که اتفاق افتاد، همان سقیفه بنی‌ساعده بود که باعث شد حکومت از دست اهلش خارج شود. چون همگان می‌دانستند تنها کسی که صلاحیت خلافت بر مسلمین را داشت، علی بن ابی‌طالب(ع) بود. ابن ابی‌الحدید معتزلی که شرح نهج‌البلاغه را نوشته در بخشی از مقدمه خود می‌گوید، حمد و ستایش خدا را می‌کنم که شخص مفضول را بر فاضل به علت مصلحت مقدم داشت... هرچند این عبارت ایراد معرفتی دارد، اما فهم اینکه امام(ع) را فاضل بر دیگران می‌داند باز جای شکر دارد. اما خداوند به گونه‌ای دیگر مطرح می‌کند و می‌فرماید، آیا کسی که می‌داند با کسی که نمی‌داند یکسان است؟
لذا در آن زمان حاکمیت که باید در دستان امام معصوم و رهبری الهی باشد، در دست عده‌ای بود که نه تنها صلاحیت نداشتند بلکه ضد ارزش‌های اسلامی رفتار می‌کردند و بر واجبات و محرمات تقید نداشتند و سگ‌بازی و شراب‌خواری می‌کردند. در این شرایط بود که امام حسین(ع) فرمودند: فاتحه اسلام خوانده شد چرا که امت به کسی مثل یزید مبتلا شد، حضرت نفرمود (خود یزید) بلکه فرمود مثل یزید، یعنی اشاره به صفات پست او دارد که شراب را بر خود حلال کرده بود. امت اسلام به جایی رسید که فرق امیرالمؤمنین(ع) را در محراب نماز شکافت و بر پای امام حسن مجتبی(ع) در کنار یارانش خنجر دشمنی فرو برد و به آن نحوه‌ای که در تاریخ  آمده است به شهادت رساندند واین در حالی بود که اندک زمانی از صدر اسلام گذشته بود. در چنین شرایطی امام(ع) به اذن الهی مأموریت یافتند امت اسلام را با قیامشان و خونشان احیا کنند و همین‌طور هم شد.

پی نوشت :
مصاحبه حجت‌الاسلام سیدمحمد علی برقعی رضوی، استاد حوزه و دانشگاه با خبرگزاری تسنیم 1397. 

تاکنون نظری برای این خبر ثبت نشده است!
ثبت نظر جدید
نام و نام خانوادگی  

آدرس ایمیل    

متن نظر  

کد امنیتی