شب طنز استهبان؛ جشن خنده، اندیشه و میراث ادبی، روزنامه شیراز نوین
طنز، آینه صریح فرهنگ
شب طنز استهبان؛ جشن خنده، اندیشه و میراث ادبی
در آستانه روز کتاب و کتابخوانی، تالار شمس اصطهباناتیِ اداره فرهنگ و ارشاد اسلامی استهبان میزبان رویدادی بود که طنز را نه صرفاً برای خنداندن، بلکه بهعنوان ابزاری برای تفکر، نقد و بازنمایی فرهنگ بومی به مرکز گفتوگو آورد. «شب طنز و فکاهی استهبان» باحضور شاعران، نویسندگان و پژوهشگران طنزپرداز برگزار شد؛ آیینی که تلاش داشت ضمن معرفی پیشینه پربار طنز در این شهرستان، زمینهای برای تقویت جریانهای تازه این هنر فراهم سازد. در آغاز برنامه، امید کیامرث، رئیس اداره فرهنگ و ارشاد اسلامی استهبان، به نقش طنز در جامعه اشاره کرد و از برگزارکنندگان این مراسم قدردانی نمود. سپس محمدرضا آلابراهیم، نویسنده و پژوهشگر فرهنگی، با مرور پیشینه طنزنویسی در استهبان، از نامهایی چون قاضی عضدالدین ایجی تا چهرههایی مانند محمدباقر پلاس، شمس اصطهباناتی، علی حکمت، محمد ثالثی و دیگر طنزسرایان این دیار یاد کرد. او با تأکید بر اینکه روحیه طنزپردازی در مردم استهبان همواره زنده و پررنگ بوده، طنز را یکی از شیوههای بیان نکتههای ظریف و انتقادات اجتماعی در فرهنگ مردم این منطقه دانست. صفدر دوام، نویسنده و روزنامهنگار فرهنگی، بخش دیگری از این نشست را به تبیین سیر تاریخی طنز در ادبیات فارسی اختصاص داد. او خاستگاه طنز را به سدههای ششم و هفتم هجری نسبت داد، دورانی که طنز در لابهلای اشعار، بیشتر در قالب هجو شکل میگرفت. وی نقطهعطف طنزنویسی ایران را ظهور عبید زاکانی دانست که با نیش قلم خود حکمرانان زمانه را به چالش کشید و بعدها سبک او الهامبخش بسیاری از طنزپردازان شد.
او ضمن مروری بر طنز معاصر، از نقش علیاکبر دهخدا در ستون
«چرند و پرند» نشریه صوراسرافیل یاد کرد؛ الگویی که بعدها در مجله توفیق در دهههای ۳۰ تا ۵۰ و سپس در ستون «دو کلمه حرف حساب» کیومرث صابری فومنی (گلآقا) ادامه یافت و شکلی تازه از طنز مطبوعاتی را رقم زد. دوام تأکید کرد که طنز حرفهای در ایران، عملاً پس از انتشار هفتهنامه گلآقا قوام یافت و حلقهای منظم از طنزپردازان را به وجود آورد.
در بخش مربوط به طنز استهبان، او ریشههای این هنر را در آثار میرزا محمد اخباری (شمس اصطهباناتی) دانست و یادآور شد که این مسیر با تلاش شاعرانی چون علی حکمت، محمد ثالثی، اصغر وفادار و دیگران تا امروز ادامه داشته است. دوام همچنین به حضور طنزپردازان استهبانی در مطبوعات کشور اشاره کرد؛ ازجمله مرحوم سیداسماعیل طغرایی که با مجله توفیق همکاری داشت و طنزنویسانی چون اسماعیل عسلی، علیاصغر کمالدار و سیدبهاءالدین مرشدی که در سالهای اخیر در عرصه مطبوعات فعال بودهاند. به باور او، ایجاد کانونی برای شاعران و نویسندگان طنزپرداز در استهبان میتواند زمینهساز کشف استعدادهای تازه و تقویت این جریان فرهنگی باشد. در ادامه برنامه، طنزپردازانی همچون اسماعیل عسلی، محمدرضا اشجار، یونس ظفرمند (از ایج) و علیاصغر کمالدار (از رونیز) به خوانش اشعار طنز خود پرداختند. محمد ثالثی نیز شعری محلی با رویکرد انتقادی و برگرفته از سنت طنز شمس اصطهباناتی خواند. علیاصغر سلیمانی، نویسنده و پژوهشگر، با اشاره به آثار طنز علی حکمت و نقش او در حفظ زبان محلی، نمونههایی از طنزهای دوران دفاع مقدس در میان رزمندگان استهبان را نیز بازگو کرد. پس از او، علی حکمت با خواندن شعری طنز به معرفی کتاب تازه منتشرشده خود، مجموعه خاطرات هشتادسالگیاش، پرداخت. این کتاب با حمایت یک خیر فرهنگی منتشر شده و قرار است درآمد فروش آن که از طریق کتابفروشی مدرسی در میدان امامخمینی(ره) استهبان عرضه میشود، صرف امور خیریه شهرستان گردد. در بخش پایانی مراسم، باتوجهبه هفته کتاب و کتابخوانی، از مجموعهای از آثار نویسندگان و شاعران استهبانی رونمایی شد. این آثار شامل کتابهایی چون هشتاد دور گردش به دور خورشید نوشته علی حکمت، لطیفهها و مثلها در استهبان و شبانکارههای ایج از محمدرضا آلابراهیم، تبسم و تفکر و نقاشیهای یک سرباز از علیاصغر کمالدار و قصص قرآن و متقین در نهجالبلاغه از علیاصغر سلیمانی بودند. «شب طنز و فکاهی استهبان» با همکاری اداره فرهنگ و ارشاد اسلامی، شورای شهر و شهرداری، اداره کتابخانههای عمومی و مؤسسه فرهنگی هنری ترانه آوای باران برگزار شد و حضور گسترده مردم نشان داد که طنز همچنان جایگاهی جدی در بافت فرهنگی این شهرستان دارد. استهبان، این شهرستان با پیشینه ادبی غنی که در ۱۶۰کیلومتری شرق شیراز
قرار گرفته، با چنین برنامههایی بار دیگر هویت فرهنگی خود را در میدان ادبیات و هنر معاصر کشور تثبیت میکند.
تاکنون نظری برای این خبر ثبت نشده است!
ثبت نظر جدید
خبرهای تصادفی روزنامه شیراز نوین