سعیدرضا امیرآبادی- گروه گزارش
amirabadi_shznvn@yahoo.com
اشاره: جریانسازی و روایتگری دستگاه فرهنگ فارس بر مدار دین، هنر و حماسه ادامه دارد. ادارهکل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان فارس با کارنامهای پرفروغ در میدان انقلاب، اینک کمر همت به پاسداشت فرهنگ ایثار و شهادت با نگاهی ژرفاندیشانه بسته و نقطهعطف این موضوع همانا تولید محتوای فاخر برای نسل جوان است.
دستگاه فرهنگ فارس با بهرهگیری از جاذبههای هنر میکوشد همه اقشار جامعه با تفکر و دیدگاههای متفاوت را پای کار انقلاب آورد و با توسل به جاذبههای فرهنگی، نسبت به بارورسازی سرمایههای اجتماعی همت گمارد. آنها راهبرد زدودن فاصلهها و پوشش گسلهای اجتماعی را برای خود برگزیدند و بهراستی که فرازهای فرهنگ بهترین راهکار برای برقراری گفتمان با نسلهای مختلف است.
تاریخ فرهنگی ایران دارای آموزههای غنی و پرباری از نقش اثرگذار هنر در باورهای مردمی است و با احیای آنها میتوان جایگاه شجره طیبه انقلاب اسلامی را مستحکمتر از پیش کرد؛ زیرا زبان فاخر هنر برای همه دیدگاههای اجتماعی جذاب و تأثیرگذار است و مؤلفههای زیباشناسی به وجه مشترکی برای پیوند نسلها و طیفهای مختلف اجتماعی بدل میشود. تعزیه یکی از آوردگاههای مهمی است که از آن بهعنوان نقطهعطف برای تلفیق هنر و حماسه در مضامین دینی و ارزشی یاد میشود. در قالب هنر تعزیه است که جمیع هنرهای ایرانی و اسلامی با یکدیگر پیوند عمیقی برقرار میکنند و جهانشمولی آنها تا بطن اندیشه همه اقشار جامعه نفوذ میکند. این هنر دیرینه در گذر زمانه و هجوم مینیمالیسم به کمرنگی گراییده بود و اینک دستگاه فارس بهدنبال آمیختن تعزیه با رویدادهای کنونی کشور و ایجاد ساختاری نو در قامت هنرهای نمایشی مبتنی بر مؤلفههای دینی و حماسی است.
تدوین مهندسی فرهنگی فارس بر مدار حماسه
در همین زمینه، مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان فارس در نشست شورای فرهنگ عمومی شهرستان لامرد بر ضرورت اجرای یک طرح «مهندسی فرهنگی» در این شهرستان تأکید کرد و از برنامههای جدید برای ترکیب هنر تعزیه، موسیقی و ادبیات با روایتگری حماسه مقاومت و تجلیل از ایثارگری شهدا خبر داد. نشست شورای فرهنگ عمومی شهرستان لامرد با حضور مهدی رنجبر مدیرکل و مهدی احمدی معاون توسعه مدریت و منابع انسانی فرهنگ و ارشاد اسلامی استان فارس، حجتالاسلام سیدعلی حسینزاده امامجمعه و علی علیزاده فرماندار شهرستان لامرد و موسی موسوی نماینده مردم شهرستانهای لامرد و مهر برگزار شد.
در این نشست، مهدی رنجبر با اشاره به اینکه حضور او به دستور استاندار فارس و وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی صورت گرفته است، اعلام کرد: هدف از گرد هم آمدن ما ایجاد یک تحول و اتفاق مهم در نقشه فرهنگی و مهندسی فرهنگی استان در شهرستان لامرد است. وی با اشاره به ظرفیتهای موجود، تصریح کرد: کمیته شورای فرهنگ عمومی استان میتواند حمایتهای گستردهای از دبیرخانه و قرارگاهی سوگواره ملی تعزیه لامرد بهعمل آورد.وی تأکید کرد: این شورا امروز گرد هم آمده است تا بستری برای روایتگری حماسه مقاومت در برابر تجاوزات صهیونیستی-آمریکایی به ایران عزیزمان فراهم کند؛ حماسهای که با شهادت رهبر معظم و بیستودو شهید گرانقدر همراه ایشان آغاز شد.
جانفشانی هنر در میدان انقلاب
مدیرکل فرهنگ و ارشاد فارس با اشاره به اهمیت بازنمایی شجاعت و جانفشانیها، از نمونههای بارز ایثارگری و نقش خانوادههای شهید در حفظ این میراث سخن گفت و افزود: ما در نظر داریم هنر تعزیه را با سایر رشتههای هنری ازجمله نمایش، موسیقی و شعر درآمیزیم تا روایتگری از آداب جنگ و حماسههای بزرگ را با نگاهی عمیقتر به انجام برسانیم. وی همچنین با اشاره به ضرورت مقابله فرهنگی با تبلیغات دشمن توسط قشر خاکستری جامعه، بر اهمیت استفاده از هنر برای نمایش حقیقتهای تاریخی و معاصر تأکید کرد.
هنر تعزیه، محوریت شهدای لامرد
رنجبر در ادامه افزود: امسال سوگواره تعزیه ملی را با محوریت شهدای لامرد برگزار خواهیم کرد. در این سفر، رنجبر دبیر شورای فرهنگ عمومی، ضمن اشاره به دیدار اخیر خود و همراهان خبرنگارش با 10 خانواده از شهدای لامرد، از پروژههای فرهنگی آینده خبر داد.
رنجبر اظهار داشت: قرار است به تدوین کتابهایی با قلم نویسندگان بزرگ ادبیات کشور مبادرت ورزیم تا رنج و حماسه شهدایمان را به تصویر بکشیم. وی ادامه داد: تا این آثار بهعنوان میراثی ماندگار (آنتیک) باقی بمانند.
همچنین با استفاده از دستگاههای موسیقی که جریان امام حسین(ع) و یارانش را زنده نگاه میدارند، آثار موسیقایی، رمانها و سایر رشتههای هنری را در سطوح ملی و استانی تولید خواهیم کرد تا نام شهیدان همواره در اوراق تاریخ و ذهن نسلها جاودان بماند.
روایتگری اهالی فرهنگ و هنر در محضر شهدا
مهدی رنجبر درباره سرنوشت فرهنگ و هنر در این منطقه، اظهارنظر کرد: گذار از مرزهای صرفاً سرگرمی به سمت «وظیفه اجتماعی و ملی» است. هنر در این چشمانداز، قرار است به ابزاری قدرتمند برای مهندسی فرهنگی تبدیل شود که با پیوند دادن سنتهای اصیل مانند تعزیه با ادبیات و موسیقی مدرن، نقش «حافظ و روایتگر» حماسههای ملی را ایفا کند و تضمینکننده ماندگاری ارزشها و ایثارگریها در تاریخ نسلهای آینده باشد.
در این نشست، موسی موسوی، نماینده مردم لامرد و مهر در مجلس شورای اسلامی نیز با تشریح ابعاد حادثه، اظهار کرد: با گذشت چند ماه از این فاجعه، مستندهای متعددی درباره این حادثه تولید شده است؛ اما هنوز بسیاری از ابعاد آن برای افکار عمومی کشور ناشناخته مانده است. وی ابراز کرد: همه شهدا نزد ملت ایران عزیز و گرانقدر هستند، اما نوع حادثهای که در لامرد رخ داد، با بسیاری از حوادث دیگر تفاوت داشت. در این شهرستان مناطق مسکونی بهطور مستقیم هدف قرار گرفتند و ابعاد این جنایت جنگی بسیار گسترده بود.
بازگویی شرارتهای دشمن با محوریت رسانه
نماینده مردم لامرد و مهر در خانه ملت خاطرنشان کرد: در جریان این حادثه، خبرنگاران و رسانههای مختلف داخلی و خارجی ازجمله برخی رسانههای معتبر بینالمللی، از منطقه بازدید کردند و از نزدیک در جریان ابعاد این جنایت قرار گرفتند.
موسوی عنوان کرد: بر اساس گزارشهای منتشرشده، چندین موشک به سمت شهرستان لامرد شلیک شد که بخش عمدهای از آنها در مناطق مسکونی فرود آمد و خسارتهای سنگینی وارد کرد. همچنین یکی از موشکها به سمت مجموعه ورزشی منطقه اصابت کرد که نشاندهنده هدف قرار گرفتن زیرساختهای غیرنظامی است.
وی تأکید کرد: مردم لامرد در آن روزها بهمعنای واقعی درگیر شرایط جنگی بودند و آثار این حادثه همچنان در زندگی مردم و خانوادههای داغدار باقی مانده است.
مستندسازی تاریخی از تجاوز ناجوانمردانه دشمن
رئیس خانه مطبوعات استان فارس نیز در این نشست با اشاره به نقش رسانهها در ثبت و روایت حوادث تاریخی، گفت: رسانهها یکی از ارکان اصلی نظام اطلاعرسانی و آگاهیبخشی در جامعه هستند، اما متأسفانه در بسیاری مواقع ظرفیتهای آنان بهطور کامل مورداستفاده قرار نمیگیرد. وی اظهار کرد: در روزهای وقوع حادثه، به دلیل محدودیتهای ارتباطی و قطع اینترنت، امکان حضور بسیاری از خبرنگاران و مستندسازان در منطقه فراهم نشد و همین مسئله موجب شد بخشی از واقعیتهای حادثه بهطور کامل ثبت و مستندسازی نشود.
غیاثالدین ملکحسینی افزود: مردم لامرد علاوه بر خسارتهای جانی، با آسیبهای اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی متعددی مواجه شدند و شهادت بیش از 20 نفر از شهروندان این شهرستان، زخمی عمیق بر پیکره منطقه بر جای گذاشت. رئیس خانه مطبوعات فارس تصریح کرد: افکار عمومی کشور باید از ابعاد مظلومیت مردم لامرد آگاه شوند و رسانهها در این زمینه رسالتی مهم برعهده دارند؛ هرچند حوادث دیگر مناطق کشور نیز قابلتوجه بودهاند، اما نباید اجازه داد حادثه لامرد در سایر رویدادها کمتر دیده شود. وی پیشنهاد داد: برگزاری برنامههای مشترک رسانهای میان استانهای فارس و هرمزگان، تولید مستندهای مشترک، انتشار ویژهنامهها و برگزاری نشستهای تخصصی میتواند در معرفی هرچه بهتر ابعاد این حادثه مؤثر باشد. وی در پایان خاطرنشان کرد: هنوز حق شهدای لامرد آنگونه که شایسته است ادا نشده و مطالبهگری مردم منطقه برای توجه بیشتر به این حادثه، مطالبهای بحق و قابلدفاع است؛ حفظ یاد و نام شهدا و روایت درست این فاجعه تاریخی، وظیفهای ملی و فرهنگی است که باید با همکاری دستگاههای اجرایی، هنرمندان، رسانهها و نهادهای فرهنگی دنبال شود.