[ فردا را به امروز می آوریم ]
  • آخرین شماره ۱۱۳۵
  • دوره جدید

الحاق به بازار جهانی ، روزنامه شیراز نوین

فرزاد وثوقی - روزنامه نگار

farzad_vossoghi@yahoo.com

چرا نظام پیوسته به اوراسیا دارای اهمیت ویژه است و باید به آن ملحق شد؟ ریشه نظری تکوین اتحادیه اقتصادی اوراسیا را باید در پیشنهاد نورسلطان نظربایف، رئیس‌جمهور قزاقستان در سال ۱۹۹۴ درخصوص تکوین بلوک تجاری منطقه‌ای جست‌وجو کرد.
پس از طرح این پیشنهاد، در سال ۲۰۰۰ بلاروس، قزاقستان، قرقیزستان و تاجیکستان جامعه اقتصادی اوراسیا را با هدف ایجاد بازار مشترک برای کشور‌های عضو به وجود آوردند که ازبکستان نیز در سال ۲۰۰۶ به آن پیوست.
در سال ۲۰۰۷، ابتدا توافقاتی میان مسکو، آستانه و مینسک درخصوص ایجاد تعرفه گمرکی مشترک صورت پذیرفت و در نهایت، توافقات مذکور به امضای رؤسای جمهوری سه کشور رسید و بدین ترتیب، اتحادیه گمرکی در سال ۲۰۱۰ میان این سه کشور شروع به فعالیت کرد...

اهداف و اولویت‌های اتحادیه گمرکی شامل حذف تعرفه‌های گمرکی داخلی کشور‌های عضو، ایجاد تعرفه‌‎های خارجی مشترک و یک بازار واحد گسترده میان روسیه، قزاستان و بلاروس اعلام شد.
ایده تأسیس فضای اقتصادی موجب شد رؤسای جمهور روسیه، بلاروس و قزاقستان توافق‌نامه ایجاد اتحادیه اقتصادی اوراسیا را در سال ۲۰۱۴ امضا کنند که در اول ژانویه سال ۲۰۱۵ اجرایی شد.
هدف این اتحادیه، ایجاد فضای واحد اقتصادی، توسعه بازار‌های مشترک و دستیابی به حرکت آزاد کالا، سرمایه، خدمات و مردم در بازار واحد کشور‌های عضو، کاهش قیمت کالا‌ها با کاهش هزینه‌های حمل و نقل مواد خام، ترویج رقابت سالم در بازار مشترک، سیاست‌های مشترک در کشاورزی، انرژی، فناوری و حمل و نقل اعلام شد.
این اتحادیه می‌تواند بازار بزرگی در چارچوب قوانین سازمان تجارت جهانی ایجاد کند، تجارت میان اعضا را بهبود بخشد و تسهیلات بسیاری را در این زمینه برای کشور‌های عضو به ارمغان آورد.
از همین رو در چارچوب این اتحادیه، اعضای آن موافقت خود را با تردد آزاد کالا، سرمایه، نیروی کار و خدمات در مرز‌های اوراسیا بیان داشته‌اند. همچنین اعلام کردند که سیاست هماهنگ شده‌ای در زمینه انرژی، صنایع، حمل و نقل و بخش کشاورزی را دنبال خواهند کرد و در پی ایجاد بازار‌های مشترک نفت و گاز تا پایان سال ۲۰۱۵، بازار واحد عرضه دارو تا سال ۲۰۱۶ و نیز بازار واحد تولید و عرضه نیروی برق تا ۲۰۱۹ به منظور تعمیق همکاری اقتصادی با یکدیگر هستند.
با وجود اینکه روسیه شریک تجاری بیشتر کشور‌های منطقه است، اما تجارت میان اعضای دیگر محدود است. به‌رغم شکل‌گیری اتحادیه گمرکی مشترک اوراسیایی، اما ارقام تجاری این منطقه رشد چندانی نداشته است. مهم‌ترین دلیل آن را می‌توان در محدود بودن این اتحادیه تنها به سه کشور منطقه و نیز پایین بودن حجم روابط تجاری اعضا با یکدیگر دانست.
در واقع در منطقه اوراسیای مرکزی سه فرو‌منطقه آسیای مرکزی، قفقاز و بالتیک قرار دارند که روابط تجاری هر کدام از آن‌ها بیشتر با همسایگان خارج از منطقه خود است. در حوزه آسیای مرکزی، چین شریک اصلی تجاری آن است. بیشتر واردات این حوزه از چین و مقصد صادراتی کشور‌های صاحب منابع طبیعی این حوزه نیز چین است. در حوزه قفقاز و بالتیک نیز، کشور‌های این منطقه به دنبال تجارت با حوزه اتحادیه اروپا هستند. میزان تجارت کشور‌های این حوزه با اتحادیه اروپا قسمت عمده‌ای از تجارت آن‌ها را تشکیل می‌دهد؛ بنابراین می‌توان گفت: عمده صادرات و واردات کشور‌های اوراسیای مرکزی با کشور‌های خارج منطقه است.
هرچند که روابط اقتصادی کشور‌های منطقه با روسیه از پایداری و نسبت قابل توجهی برخوردار است، اما روابط خود کشور‌های منطقه با یکدیگر قابل اتکا نیست. تجارت خارجی کشور‌های اوراسیای مرکزی با یکدیگر بخش کوچکی از روابط کلی تجاری آن‌ها است. موضوع مهم دیگر در همکاری اقتصادی از نگاه اقتصاد سیاسی بین‌الملل، رفع نیاز متقابل کشور‌های یک واحد هم‌گراست. چراکه یکی از اهداف کشور‌ها برای ورود به هم‌گرایی به ویژه در بعد اقتصادی بیشینه کردن سود است. منطقه اوراسیای مرکزی در این زمینه ظرفیت‌های مغفول فراوانی دارد.
ایران هم به لحاظ فاصله گیری از تأثیرات دلار و نفوذ در بازارهای منطقه و بقای اقتصادی خود در سال‌های گذشته تلاش‌های بسیاری با همراهی بازرگانان خود برای ورود به این بازار داشته است؛ اما باید دید کووید 19 اجازه ابتکار الحاق به این بازار را به ایران و سایر متفقین آن داده است؟

تاکنون نظری برای این خبر ثبت نشده است!
ثبت نظر جدید
نام و نام خانوادگی  

آدرس ایمیل    

متن نظر  

کد امنیتی