[ فردا را به امروز می آوریم ]
  • آخرین شماره ۱۴۳۰
  • دوره جدید

حق طلاق در کشمکش‌های جنسیتی، روزنامه شیراز نوین

آمار طلاق در جوامع مختلف همچنان در حال افزایش است. ماهیانه ۲۴۰۰ درخواست طلاق در شیراز ثبت می‌شود. بررسی علل افزایش آمار طلاق نشان می‌دهد که عوامل مختلفی اعم از فرهنگی، اجتماعی، اقتصادی، ترکیب جمعیت و قوانین در افزایش یا کاهش آمار طلاق تأثیر مستقیم دارند. لکن پژوهش‌های موجود در شیراز و فارس به بررسی «تأثیر داشتن حق طلاق در استمرار یا اتمام زندگی مشترک یا میزان اختلافات زوجین» نپرداخته اند. 
از سوی دیگر قائل شدن به حق طلاق برای زوجه از عواملی است که همواره دستخوش مطامع سیاسی گروه‌های رادیکال یا فمینیست‌ها برای متشنج کردن فضای جامعه و بهره گیری‌های خطی بدون توجه به حقیقت خواسته‌های بانوان گردیده است.
در این گفتار نگاهی به داشتن حق طلاق زوجه در میان کشمکش‌های جنسیتی می‌پردازیم. 
قضیه حق طلاق داشتن و نداشتن زن نه تازگی دارد که بخواهیم از منظر یک موضوع نوظهور به آن نگاه کنیم و نه آنقدر قدیمی است که بگوییم در سایه گذر زمان و لای چرخ‌های آسیاب فرهنگ و رسوم ایرانی‌اسلامی چکش خورده و فرم گرفته است.
آنچه مسلم است اسلام پیش از قرار دادن هرگونه حقی در تعریف نظام خانواده بر حقوق انسان بماهو انسان تأکید دارد. اسلام هرگز زن را به عنوان برده بی اختیار و بی هویت در محیط خانه مجسم ننموده است؛ بلکه همواره پیش از تعریف جایگاه همسری و مادری بر جایگاه انسانی زن صحه گذاشته است. 
در جامعه امروز تأکید جهت گرایانه و مغرضانه بر آزادی عمل مردانه، در جهت نفی اصول انسانی اسلام است. سلب حق خروج از منزل، حق تحصیل، حق سر زدن به والدین، حق معاشرت صحیح اجتماعی یا کار در جامعه از زوجه توسط زوج که بارها مورد انتقاد گروه‌های هوادار حقوق زنان قرار گرفته و از آن برای اثبات نقض حقوق زن در ایران استفاده می‌کنند، همگی ریشه در فراموشی ارزش‌های انسانی در قوانین و مقررات و فرهنگ و رسوم جامعه ما دارد. 
تک تک این موارد جایی که لطمه ای به حریم خانواده و حقوق همسر وارد نکند، حق انسان بماهو انسان است و احدی نمی‌تواند این حقوق را از کسی سلب کند.
از آیات قرآن یک اصل کلی استفاده می‌شود و آن اینکه هر مردی در زندگی خانوادگی یکی از دو راه را باید انتخاب کند؛ یا تمام حقوق و وظایف را به خوبی و شایستگی انجام دهد (امساک به معروف= نگهداری به شایستگی) یا علقه زوجیت را قطع و زن را رها نماید (تصریح به احسان= رها کردن به نیکی).
شِق سوم یعنی اینکه زن را طلاق ندهد و به خوبی و شایستگی هم از او نگهداری نکند، از نظر اسلام وجود ندارد. عبارت (وَلَا تُمْسِكُوهُنَّ ضِرَارًا لِتَعْتَدُوا) همان شق سوم را نفی می‌کند. 
اما به قول استاد شهید مطهری ناراحتی‌های طلاق در میان ما از دو ناحیه است: 
یکی از ناحیه طلاق‌های ناجوانمردانه و ناشی از بی وفایی و نامردمی برخی از مردان، دیگر از ناحیه خودداری‌های ناجوانمردانه برخی از مردان از طلاق زنی که امید سازش میان آنها نیست و فقط به خاطر زجر دادن زن از طلاق خودداری می‌کنند. 
خارج از دو مورد فوق، حق طلاق و ادامه زندگی، در حال سیر طبیعی عرفی آن در جامعه است. 
نکته اساسی آن است که مشکلات زندگی، با قانون تنها حل نمی‌شود. چه بسیارند زنانی که حق طلاق و بسیاری از حقوق دیگر اجتماعی را دارند اما با وجود مشکلات فراوان تن به استفاده از آن نمی‌دهند و بر استمرار زندگی و حفظ کودکان در چارچوب خانواده و حتی ملاطفت بی‌دریغ به همسر اصرار می‌ورزند. 
اگر بپذیریم که منطق اسلام مبتنی بر مالکیت مرد و مملوکیت زن نیست و بسیار دقیق تر و عالی تر از سطح این افکار رایج است، پس نمی‌توانیم در برابر قوانین ناجوانمردانه و گاه حتی سکوت قوانین در احقاق حق نیمی از جامعه انسانی سکوت کنیم.
خلاصه کلام آنکه، این امر که حق طلاق بر اساس توافق زوجین در بدو ازدواج به زن اعطا شود، منافاتی با تعالیم اسلام ندارد. چراکه وادار کردن زن به ادامه زندگی با مردی که از او اکراه دارد می‌تواند متضمن فساد و زیان باشد و این امر موافقت تعالیم اسلام نیست. از سوی دیگر وادار کردن زن به گذشتن از همه حقوق خود برای جلب رضایت مرد نیز از آنجا که مستلزم وارد آمدن ضرر و زیان به زن است نمی‌تواند با تعالیم انسانی اسلام سازگار و موافق باشد‌. 
ماحصل گفتار آنکه باید تمهیداتی اندیشیده شود و سازوکارهای قانونی به گونه ای فراهم آید که دغدغه‌های طرفین در رعایت حقوق و آسودگی خیال در زندگی فراهم شود و مجاری فرار از قانون برای آزار هر یک از زوجین توسط دیگری مسدود شود. 
امری که توجه به آن می‌تواند بار عمده ای از دوش جامعه و کشمکش‌های مجازی و حقیقی بر سر حق طلاق و در نظر گرفتن مهجوریت‌های زن معاصر از حقوق انسانی خویش بردارد.

 

تاکنون نظری برای این خبر ثبت نشده است!
ثبت نظر جدید
نام و نام خانوادگی  

آدرس ایمیل    

متن نظر  

کد امنیتی