[ فردا را به امروز می آوریم ]
  • آخرین شماره ۱۲۴۲
  • دوره جدید

کشمکش طبقاتی در سامانه تلفن همراه، روزنامه شیراز نوین

 سعیدرضا امیرآبادی- گروه گزارش
amirabadi_shznvn@yahoo.com

اشاره:
ماهیت کرونا فقط یک ویروس مرگبار و هراس‌انگیز نیست؛ بلکه پدیده نوینی در هزاره جدید است که همه زاویه‌های زندگی بشر را متحول می‌سازد. ما کشورهای در حال توسعه با شیب ملایمی از فضای مجازی برای انجام کارهای روزمره بهره‌برداری می‌کردیم تا اینکه حکم‌فرمایی مهمان ناخوانده چینی به‌یک‌باره همه معادلات پیشین را به هم ریخت و دنیای مجازی بر فضای حقیقی غلبه یافت. شرایط نگران‌کننده قرنطینه حکم می‌کند از چهاردیواری خانه و با استفاده از فضای سایبری به فعالیت‌های روزمره بپردازیم. اگر تاریخ معاصر را به دوران قبل و بعد از پاندمی کرونا تقسیم کنیم، به این نتیجه خواهیم رسید که امروزه اینترنت در زمره اصلی‌ترین نیازهای زندگی روزمره درآمده است. همه اقشار خانواده با استفاده از گوشی هوشمند و تبلت و رایانه در شرایط کرونا نیازهای خود را برآورده می‌سازند و امروزه سخت‌افزارهای این حوزه دیگر بسان گذشته فانتزی و قابل‌چشم‌پوشی نیستند. با این وجود بسیاری از خانواده‌ها از تهیه این وسایل ضروری به دلیل مشکلات اقتصادی عاجز مانده‌اند و این به معنای بازماندن کودکان از تحصیل و به‌دنبال آن وقفه در فرایند آموزش و رشد فکری آینده‌سازان است. در سوی مقابل چشم‌وهم‌چشمی‌های آزاردهنده و ویرانگری هم در حوزه گوشی‌های هوشمند جولان می‌دهد و امروزه شاهد طیف وسیعی از قیمت‌ها به ازای یک گوشی تلفن همراه هستیم. اختلاف 50میلیونی این ابزار ارتباطی نشان از گسل اقتصادی عمیقی دارد که در جامعه رو به رشد است. هرچند که این پدیده مذموم منحصر به گربه خاورمیانه نیست و بسیاری از کشورهای جهان به فراخور رشد سرانه فرهنگی و اقتصادی‌شان در این مهلکه گرفتار آمده‌اند.
 تقلبی‌ها برای کم‌بضاعت‌ها
از گوشی‌های ساده و مدل‌های کلاسیک و نوستالژیک که عبور کنیم، امروزه حداقل بهای یک دستگاه تلفن همراه هوشمند که قابلیت‌های اتصال به فضای مجازی را داشته باشد، بیش از 2میلیون تومان است. این وسیله بی‌هویت چینی از برند مطرحی برخوردار نیست و حتی دفترچه راهنما و متعلقات جانبی 
هم ندارد. 
یک فروشنده این قبیل دستگاه‌های تلفن همراه در خیابان توحید در پاسخ به خبرنگار شیرازنوین، مبنی بر اعتبار ضمانت‌نامه دستگاه با صداقت پاسخ می‌دهد: این دستگاه گارانتی خاصی ندارد و پس از امتحان در فروشگاه و فروختن دستگاه دیگر مسئولیتی در قبال خدمات پس از فروش و پشتیبانی و نصب برنامه‌ها و نحوه کارکرد آن نداریم. وی به مشتری‌های کم‌بضاعتی که به‌دنبال تلفن‌های همراه با بهای حداقلی در بازار هستند، توصیه می‌کند که بودجه خود را اندکی افزایش داده و یک برند شناخته‌شده با قابلیت‌های کمتر تهیه کنند.
یکی از والدین دانش‌آموزان که به خیابان فخرآباد شیراز برای تهیه یک دستگاه تلفن همراه برای فرزندش آمده، می‌گوید: در ابتدای سال تحصیلی به پیشنهاد فروشنده به‌جای موبایل برای فرزندم یک دستگاه تبلت خریداری کردم که قیمت پایین‌تری نسبت موبایل‌های بازار داشت. اما متأسفانه برند خوش‌نامی نبود و بدون آنکه ضربه خورده باشد، شارژ خالی می‌کند و همیشه باید به برق متصل باشد. وی این دستگاه را تابه‌حال 2 بار به تعمیرکار سپرده و پس از پرداخت هزینه‌های 130 و 180هزار تومانی پس از مدت کوتاهی دستگاه به همان شرایط قبل بازگشته است. به همین دلیل به آشنایان و افراد دیگری که در این فروشگاه بزرگ حضور دارند، توصیه می‌کند که از خریداری برندهای ناشناخته و کپی‌های طرح اصلی خودداری کنند.
 نجومی‌ها برای لاکچری‌ها
در حالی که اقشار کم‌بضاعت به‌دنبال خرید یک گوشی حداقلی برای بازنماندن فرزندانشان از تحصیل و آموزش هستند، اقلیت ویژه و متمول جامعه هزینه‌هایی را برای یک دستگاه تلفن همراه می‌کنند که باورکردنی نیست. یک فروشنده در این زمینه می‌گوید: هفته‌ای 5 تا 8 گوشی تلفن همراه با قیمتی در حدود 30 تا 50میلیون تومان می‌فروشیم. نمای ظاهری این دستگاه‌ها تفاوت چندانی با مدل‌های پیشین ندارد و خریداران بنا بر علاقه به داشتن بهترین‌ها و شاید وسواس داشتن آخرین مدل تلفن همراه حاضر هستند این مبلغ را هزینه کنند. به گفته این فروشنده امکانات گوشی‌های 30 تا 50میلیونی تفاوتی چشمگیری با هم ندارد و اختلاف قیمت آنها به دلیل برندشان و امکاناتی است که تعداد کمی از خریداران از آنها آگاه بوده و از آن استفاده می‌کنند.
در این میان نکته‌ای که جلب‌توجه می‌کند، بهای وسایل جانبی آنهاست. در حالی که اقشار فرودست جامعه نمی‌توانند مبلغ 500هزار تومان به بودجه خود برای خرید یک گوشی هوشمند اضافه کنند، قیمت لوازم جانبی گوشی‌های لاکچری جالب‌توجه است. در یکی از فروشگاه‌های عرضه‌‌کننده این محصولات در خیابان عفیف‌آباد، قاب محافظ یک دستگاه تلفن لاکچری در حدود 3میلیون تومان قیمت‌گذاری شده است. به گفته فروشنده در سال‌های پیش خریداران از روی کاتالوگ گوشی‌های گران‌قیمت و لوازم جانبی آن را انتخاب می‌کردند و پس از پرداخت بیعانه این محصولات از کشورهای حاشیه خلیج فارس ارسال می‌شد. اما امروزه هواداران آنها آنقدر زیاد شده که در فروشگاه‌های معتبر به‌وفور یافت شوند.
 میان‌رده‌ها برای معمولی‌ها
یکی از مادرانی که به‌همراه فرزندش به فروشگاه بزرگ عرضه‌کننده موبایل و تبلت در میدان قائم (فلکه اطلسی سابق) آمده در این زمینه می‌گوید: در نزدیکی منزل ما مدرسه دولتی وجود نداشت و با درنظرگرفتن شرایط تصمیم گرفتیم تا فرزندانمان را به آموزشگاه غیرانتفاعی بفرستیم. 
با شروع آموزش‌های مجازی مسئولان مدرسه مشخصات و مدل گوشی هوشمندی با ظرفیت حافظه 128 را به ما دادند تا صرفاً از این نوع دستگاه تلفن همراه استفاده کنیم؛ درحالی‌که قصد داشتم از تلفن همراه خودم برای آموزش در فضای مجازی استفاده کنم. 
وی می‌افزاید: متأسفانه این هم رقابت بیهوده‌ای است که میان برخی از مدارس غیرانتفاعی برای چشم‌وهم‌چشمی به راه افتاده و در سال آینده حتماً فرزندم را به مدرسه دولتی خواهم برد. جوان دیگری که در فروشگاه به‌دنبال یافتن یک گوشی متوسط است، می‌گوید: یک سال پیش با مبلغ 4میلیون تومان می‌توانستم یک گوشی تلفن همراه با مشخصات قابل‌قبولی را تهیه کنم. اما امروز بهای آن به 7 تا 8میلیون تومان رسیده و باید به مشخصات پایین‌تر راضی شوم.
 تقلبی‌ها برای ساده‌لوح‌ها
گستردگی بازار تلفن‌های همراه حاشیه‌های زیادی را به‌همراه دارد. یک فروشنده به خبرنگار شیرازنوین در این زمینه می‌گوید: قیمت بالای گوشی‌های تلفن همراه سبب شده است شمار معدودی از فروشندگان سودجو اقدام به فروش گوشی‌‌های کپی و طرح اصلی به افرادی که شناخت چندانی ندارند، به‌جای نمونه‌های اصلی کنند. این قبیل دستگاه‌ها کیفیت مطلوبی نداشته و عمر کوتاهی دارند. متأسفانه همه اقشار جامعه هم نمی‌توانند تفاوت آنها را تشخیص داده و به‌سادگی فریب می‌خورند. برای مثال یک گوشی سامسونگ 6میلیون تومانی را به بهای 2میلیون تومان می‌فروشند و هزارویک دلیل دروغین برای فریب مشتری و توجیه اختلاف قیمت می‌آورند. البته در سوی مقابل هم مواردی وجود دارد. مثلاً همین گوشی 2میلیون تومانی را با اختلاف 500هزار تومانی به مشتری عرضه می‌کنند و همه خریداران هم نمی‌توانند تفاوت‌های نمونه اصلی و تقلبی را درک کنند. البته این کلاهبرداری‌ها معمولاً در شهرستان‌های کوچک و دورافتاده با مسافران عبوری انجام می‌شود و فروشندگان متقلب هم از نوشتن سریال دستگاه و مشخصات تلفن همراه در فاکتور خودداری می‌کنند تا امکان تعقیب قانونی آنها فراهم نباشد. به گفته این فروشنده تعدادی از مردم هم هستند که با اشراف به تقلبی‌بودن آنها، تنها به‌دنبال دست‌گرفتن گوشی‌های تقلبی با مارک‌های لاکچری هستند و فقط برای نوشته و آرم برندهای معروف نمونه‌های تقلبی را با آگاهی از کیفیت بد آنها خریداری می‌کنند.
 گرانی‌ها برای مردم
بسیاری از مردم ایران از سر تجربه دریافته‌اند که اتوبان افزایش نرخ در ایران یک‌طرفه است و با رکود نرخ پول‌های خارجی شاهد تبعیت بازار برای کاهش قیمت‌ها نیستیم. در روزهای اخیر دلار در کانال ۲۵هزار تومان و درهم 7000 تومان معامله می‌شود و با این حال قیمت گوشی تلفن‌های همراه به دلایل نامعلومی افزایش یافته است. با احتساب نرخ ارز و هزینه‌های حمل و رجیستری و مالیات، بهای یک گوشی تلفن همراه 900 درهمی باید چیزی در حدود 6میلیون و پانصدهزار تومان معامله شود؛ در حالی که قیمت آن در بازار کنونی در حدود 7 تا 8میلیون تومان است. به‌راستی این سودهای بادآورده به جیب چه کسانی می‌رود؟
گروهی از فروشندگان تلفن همراه بر این باورند که طرح پرحاشیه رجیستری موجب ایجاد رانت برای عده خاصی شده است و تنها شرکت‌ها و افرادی می‌توانند اقدام به واردات گوشی کنند که از وزارت صنعت، معدن و تجارت مجوزهای طلایی دریافت کرده‌‌اند. البته گروهی از فعالان بازار هم بر این باورند که شیوع کرونا و کوچ یک‌باره به فضای مجازی سبب شد تا افزایش تقاضا به‌طور انفجاری در بازار سخت‌افزارهای سایبری صورت گرفته و عرضه تابع مستقیمی از تقاضا نباشد. به همین دلیل بهای گوشی‌های تلفن‌های همراه افزایش نرخ نجومی را تجربه کرده است. حال بسیاری از مردم ایران امیدوارند تا با احیای برجام که زمزمه‌هایی از آن به گوش می‌رسد، دوباره نرخ پول‌های خارجی به کانال‌های منطقی بازگردد و بهای کالاهای مصرفی تابع منصفانه‌ای از درآمدهای 
مردم باشد.

 

تاکنون نظری برای این خبر ثبت نشده است!
ثبت نظر جدید
نام و نام خانوادگی  

آدرس ایمیل    

متن نظر  

کد امنیتی