[ فردا را به امروز می آوریم ]
  • آخرین شماره ۸۰۴
  • دوره جدید

وقف با نیت اشتغال، روزنامه شیراز نوین

شیرازنوین - محمود شبان سروستانی

 Mahmood.shaban39@gmail.com

مشارکت، واژه‌ای است که این روزها در مباحث مختلف فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی مطرح می‌شود و شاه‌کلید حل بسیاری از مشکلاتی است که دولت‌ها به تنهایی از پس حل‌وفصل آن برنمی‌آیند، با توجه به اهداف مشخص‌شده وقف، با اطمینان می‌توان گفت که این سنت حسنه از ادوار قدیم سنگ بنای مشارکت بوده است.
وقف، در ایران از پیشینه ای دراز برخوردار است و به دوران ساسانی بر می‌گردد و پس از ورود اسلام بود که به شکل عمومی طرح شد؛ زیرا تا پیش از آن، وقف به منظور رفع نیازها و تامین و نگهداری اماکن مذهبی زرتشتی نقش‌آفرینی می‌کرد ولی با ورود اسلام، شکلی عمومی به خود گرفت و در جهت رفع نیازهای عموم مردم و رونق اقتصادی از آن استفاده شد‌.  
اما ایجاد تشکیلات رسمی و اداری وقف از دوره سامانیان و با ایجاد دیوان اوقاف آغاز شد و این روند با قوت و ضعف ادامه داشت تا بعد از برقراری مشروطیت نیز با وجود ایجاد وزارت معارف و اوقاف و صنایع مستظرفه سیاست خاص و سازنده ای درباره اوقاف به اجرا درنیامد. در سال های 1330 قانون فروش املاک موقوفه و در جریان اصلاحات ارضی اجازه طولانی مدت 99 ساله پیش بینی شد که این قوانین به دلیل مخالفت رهبران مذهبی به صورت کامل به اجرا درنیامد و تنها بهانه‌ای برای از بین رفتن تعدادی از اوقاف شد.
پس از پیروزی انقلاب اسلامی در دیماه 1363 قانون تشکیلات و اختیارات سازمان اوقاف به تصویب مجلس شورای اسلامی رسید و نام آن به «سازمان حج و اوقاف و امور خیریه»تغییر یافت ولی نقش، وظایف و تشکیلات آن به گونه‌ای که با نیازهای امروزی مطابقت داشته باشد تغییر چندانی نیافت.
با توجه به نقشی که در طول تاریخ برای وقف تعریف شده به نظر می‌رسد که امروزه باید تجدیدنظرهایی در خصوص کاربرد وقف انجام شود و از قدرت فرهنگی اقتصادی این سنت کهن در رفع مشکلات امروزی استفاده شود‌.
مهمترین مشکلی که دولت و مردم و در کل جامعه ایرانی با آن دست و پنجه نرم می‌کنند و ریشه بسیاری از معضلات فرهنگی و اجتماعی نیز هست، نبود شغل و بیکاری است که اگر از امکانات و توانمندی اوقاف در این مسیر استفاده شود و به طور مشخص تعریف جدیدی از وقف در جهت سرمایه گذاری و کارآفرینی تدوین شود، بی تردید و با توجه به گستردگی و ذخایر هنگفت وقف، ریشه مشکل موجود به تدریج خشکیده شده و به تبع آن مشکلات اجتماعی و فرهنگی ناشی از معضل بیکاری از جامعه رخت بر می‌بندد، تعریفی که به نظر می‌رسد با اهداف از پیش تعیین شده وقف و رسالت ذاتی آن نیز منافاتی نداشته باشد‌.
البته ایجاد چنین سازوکاری با تهیه بسته‌های سرمایه‌گذاری ماندگار و ارائه آن توسط متولیان دولتی اوقاف به واقفین میسر است که به نظر می‌رسد اقداماتی هم به صورت خودجوش در اوقاف فارس انجام شده باشد؛ لذا در این خصوص با الیاس رضایی معاون بهره وری اقتصادی اداره کل اوقاف و امور خیریه استان فارس به گفتگو نشستیم، وی با بیا ن این مطلب که وقف کارکرد‌های مختلفی در دوره‌های مختلف تاریخی داشته است، افزود: در دوره‌های مختلف تاریخ، واقفین بر اساس نیاز‌های جامعه به کمک حکومت‌ها آمده و کمبودها را تامین کرده‌اند.
رضایی تاکید کرد: واقف بر اساس نیت وقف می‌کند که ممکن است در حوزه‌های بهداشت، فرهنگ، راه سازی، آموزشی و حتی امنیتی باشد که همگی در آن دوره‌ها نیازهای جامعه بوده است.
معاون بهره وری اقتصادی اوقاف فارس، ساخت و وقف کردن اماکنی مانند آب انبارها، حمام‌ها، پل ها و حوزه‌های علمیه را نمونه هایی از وقف توسط واقفین عنوان کرد و گفت: در اعصار گذشته به دلیل اینکه دولت‌ها از پس ساخت چنین مکان هایی بر نمی‌آمدند افراد متمکن و معتقد به کمک دولت می‌آمدند و اقدام به رفع نیاز جامعه می‌کردند‌.
او اعتقاد دارد که اکنون هم مانند گذشته وقف می‌تواند در خصوص رفع نیاز‌های جامعه به میدان بیاید که با توجه به اینکه اشتغال مهمترین نیاز امروز جامعه است اوقاف می‌تواند واقفین را به این سمت سوق دهد‌.
رضایی سیاست سازمان اوقاف را در همین راستا دانست و گفت: در این مورد اخیراً اقداماتی هم شده و به انجام رسیده است و بخشی از مشکل بیکاری را رفع کرده است.
معاون بهره وری و اقتصادی اوقاف فارس، از برداشتن اولین قدم در جهت ایجاد اشتغال پایدار توسط اوقاف فارس خبر داد و گفت: یکی از واقفین استان به نام حاج محمدحسن کاظمی، اخیراً قطعه زمینی را برای ساخت مجتمع کارآفرینی زنان سرپرست خانوار در نظر گرفته که کلنگ ساخت آن نیز به زمین زده شده است و عملیات ساخت هم آغاز شده است.
رضایی هزینه ساخت این مجتمع را بالغ بر 10 میلیارد تومان عنوان کرد و افزود: تمامی هزینه‌های مرتبط را شخص واقف متقبل شده که امید می‌رود ظرف دو سال به بهره برداری برسد که پس از آن برای 400 نفر اشتغال ایجاد می‌شود.
وی با تاکید بر اینکه واقف را نمی‌شود اجبار کرد افزود: با این وجود در بدو ورود واقف، به آن‌ها پیشنهاد می‌دهیم و نیاز‌ها را معرفی می‌کنیم که دست آخر نظر خود واقف است که باید عمل شود.
این مسئول سازمان اوقاف در عین حال گفت که تاکنون پیشنهاد‌ها به شکل بسته‌های از پیش تعریف‌شده نبوده اما می‌شود اینکار را هم کرد کما اینکه با انجام حاج حسن کاظمی واقفین جدید هم به نیاز‌های جدید پی برده‌اند و با این انگیزه به میدان می‌آیند.
با این اوصاف وقف و واقفین به عنوان یک ظرفیت بسیار بزرگ و ماندگار می‌تواند همچون ادوار گذشته به کمک دولت بیاید و سرمایه‌گذاری‌های موجود در بخش وقف را به این سمت سوق دهد و با ایجاد اشتغال بسیاری از معضلات فرهنگی اقتصادی را حل کرده لذا ایجاب می‌کند که در این خصوص کارگروهی تشکیل شده و نیاز‌ها را اولویت بندی کرده و به‌صورت بسته‌های اولویت دار و پیشنهادی توسط کارشناسان و مشاوران ویژه به واقفین ارائه کند.
 طبیعی است کسی که دغدغه جامعه را دارد برایش فرق نمی کند که کدام مشکل ابتدا حل شود بلکه چیزی که برایش مهم است این که عملش مورد استفاده درست داشته باشد‌.    

تاکنون نظری برای این خبر ثبت نشده است!
ثبت نظر جدید
نام و نام خانوادگی  

آدرس ایمیل    

متن نظر  

کد امنیتی