[ فردا را به امروز می آوریم ]
  • آخرین شماره ۱۴۶۵
  • دوره جدید

فارس پایتخت پروژه‌های نیمه‌تمام، روزنامه شیراز نوین

 حسین فرزانه- گروه گزارش
«احمدی دلاور، پتروشیمی بیاور»؛ شاید آن روزی که مردم محروم شهرستان فراشبند به استقبال «مرد بهاری» رفتند و خواستار ساخت پتروشیمی در این شهر شدند، هیچ‌گاه فکر نمی‌کردند پس از 15 سال از پتروشیمی حتی یک تابلو سهم آن‌ها نشود!
از این دست پروژه‌ها که با کف و سوت و هورا مصوب شده و کلنگشان هنوز بر زمین مانده، بسیار است. می‌توان در سراسر استان فارس ده‌ها مخزن و سد نیمه‌کاره، راه آهن نیمه‌کاره، پل و جاده و تونل نیمه‌کاره، پالایشگاه و پتروشیمی و نیروگاه نیمه‌کاره، خطوط مترو نیمه‌کاره، بیمارستان و مدرسه و دانشگاه نیمه‌کاره را دید که به حال خود رها شده‌اند و سرمایه‌های هزینه‌شده در حال فرسایش و پوسیدگی است. اغلب این پروژه‌ها بدون هیچ‌گونه مطالعات کارشناسی شده یا پیش بینی بودجه موردنیاز و صرفاً با کاربرد انتخاباتی کلنگ می‌خورند. پس از پیشرفت 10 تا 20 درصدی اعتبارات اختصاص یافته تمام می‌شود و پروژه اسمش می‌شود طرح نیمه‌تمام و به بایگانی می‌رود. دولت بعدی که می‌آید پروژه‌های جدیدی به همین سبک و سیاق تعریف می‌کند و این چرخه فلاکت‌بار ادامه می‌یابد.
آن طور که دکتر ایمانیه استاندار جدید فارس، می‌گوید: «۴۰۰ پروژه نیمه‌تمام در استان وجود دارد که برای تکمیل آنها هرکدام 5میلیارد تومان اعتبار نیاز است (معادل 3 بیت کوین) که خیران می‌توانند آنها را تکمیل و نسبت به نام‌گذاری آنها براساس نظر خود اقدام کنند.» اما این همه پروژه‌های نیمه‌تمام استان نیست. روایت‌های عجیب و غریب و آمارهای متناقض و غیرمستندی در سالیان اخیر از تعداد پروژه‌های نیمه‌تمام فارس در رسانه‌ها روایت شده است. برخی تعداد آن را 2000 طرح و عده ای حتی 5100 طرح نیز ذکر کرده اند. داستان وقتی جالب تر می‌شود که بدانید یک پروژه نیمه‌تمام مربوط به سه سال قبل از انقلاب است و هنوز تکمیل نشده است! یا اینکه 50 درصد طرح‌های نیمه‌تمام فارس مربوط به یک دولت خاص است! با این حال، حسن نوروزی تیرماه امسال (1400) زمانی که رئیس سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی فارس بود و فکر نمی‌کرد دولت جدید او را نخواهد، گفته بود: «2300 پروژه نیمه‌تمام در استان وجود دارد که برای تکمیل طرح‌‌های استانی بیش از ١٢هزار میلیارد تومان نیاز است که این میزان اعتبار اگر تورم وجود نداشته باشد، اعتبار 4 سال استان فارس است؛ این در حالی است که برای تکمیل طرح‌های ملی و استانی در مجموع نزدیک به 43هزار میلیارد تومان اعتبار در استان فارس نیاز است.»
یک ماه پیش از این (خردادماه) یک نماینده شیراز که سابقاً در آن دولت خاص اتفاقاً استاندار هم بود نیز آمار عجیبی در این خصوص ارائه کرده بود؛ به گفته او، ۵هزار و ۱۰۰ پروژه نیمه‌تمام در استان فارس وجود دارد که نیازمند ۷۰۰ تا ۸۰۰هزار میلیارد تومان 
بودجه است!
سال 99 نیز یک آمار عجیب از سوی استانداری فارس در خصوص طرح‌های نیمه‌تمام منتشر شد. بر اساس اعلام استانداری فارس در 10 مرداد سال 99، سه‌هزار و ۳۷ پروژه نیمه‌تمام با اعتبار مبادله شده ۲۱میلیون و ۳۸۴هزار و ۴۹۱میلیون ریال در استان وجود دارد که درصد پیشرفت فیزیکی پروژه‌‌های نیمه‌تمام استان به این صورت است که یک‌هزار و ۱۱۸ پروژه تا ۱۰ درصد، یک‌هزار و ۳۶ پروژه بین ۱۰ تا ۳۰ درصد، ۴۳۱ پروژه بین ۳۰ تا ۵۰ درصد و ۴۵۲ پروژه بین ۵۰ تا ۱۰۰ درصد پیشرفت فیزیکی دارند. سال 97 سال ویژه ای برای پروژه‌های نیمه‌تمام بود. ساسان تاجگردون رئیس سازمان برنامه و بودجه استان فارس گفته بود: «هزار و 448 پروژه عمرانی نیمه‌تمام دولتی در سطح استان فارس وجود دارد که برای اتمام این پروژه‌ها 20هزار میلیارد تومان که 16هزار میلیارد تومان آن مربوط به پروژه‌های ملی و 4هزار میلیارد تومان مربوط به پروژه‌های استانی است، نیاز است.» اتفاق ویژه اینکه برای تکمیل سریع‌تر پروژه‌های نیمه‌تمام مقرر شد بخشی از این طرح‌ها با ضمانت اصل و سود سرمایه گذار توسط دولت به بخش خصوصی واگذار شود. رئیس اتاق بازرگانی شیراز در خرداد ماه 97 گفته بود: «بیش از دوهزار طرح نیمه‌تمام دولتی در استان فارس وجود دارد که لیست جامع از پروژه‌‌های دولتی قابل واگذاری به بخش خصوصی در اختیار اتاق بازرگانی شیراز به عنوان پارلمان بخش خصوصی قرار دارد که آماده پذیرش گروه‌های علاقه‌مند به سرمایه‌گذاری در این زمینه هستیم.» وی از متقاضیان سرمایه‌گذاری در پروژه‌های نیمه‌تمام دولت در استان فارس خواست تا به این نهاد مراجعه کنند. به گفته تبادار استاندار وقت فارس در سال 97، از تعداد 263 پروژه نیمه‌تمام قابل واگذاری به بخش خصوصی، 2 پروژه سعدی شناسی و موزه مشاهیر به بخش خصوصی واگذار شده است. و اما سال 95 مدیرکل وقت دفتر فنی استانداری فارس تعداد پروژه‌های نیمه‌تمام باقی مانده از دولت قبل در این استان را 2هزار و 808 پروژه برشمرده و گفته بود: «اگر بخواهیم این دست پروژه‌ها را که در دولت قبل بدون توجه به سقف اعتبارات کلنگ زنی و شروع شده به اتمام برسانیم، به بیش از 15 سال وقت و میلیاردها تومان اعتبار نیاز است.» آنچه به وضوح پیداست و بیشتر از تکمیل نشدن پروژه‌ها آزاردهنده است، موضوع آمارهای متناقض درباره تعداد پروژه‌های نیمه‌تمام است. با این حال اما از دولت مهرورز نهم و دهم تا دولت کار و کرامت سیزدهم همگی دغدغه اصلی خود را تکمیل این پروژه‌ها می‌دانسته و می‌دانند. دولت دهم در قالب مهر ماندگار برای تأمین منابع پروژه‌های بزرگ، اموال و دارایی‌‌های خود را فروخت و نقد کرد تا آنها را هرچه سریع‌‌تر به بهره ‌برداری برساند؛ اما بسیاری از مهر ماندگاری‌ها تاکنون به یادگار مانده است. دولت تدبیر و امید هم با همه تلاش‌های خود نتوانست تعداد زیادی از پروژه‌های نیمه‌تمام را تکمیل نماید. اکنون تکمیل پروژه‌های نیمه‌تمام از اولویت‌های سفر رئیس جمهور به استان‌هاست. سید ابراهیم رئیسی در سفر آذرماه به لرستان گفته بود: «چنانچه با همین روند حرکت کنیم، به اندازه ۵۰ سال پروژه نیمه‌تمام در کشور وجود دارد.» همچنین چند روز پیش در سفر به قم نیز گفت: «به اندازه ده‌ها سال پروژه‌های نیمه‌تمام داریم و اولویت تمام کردن آن‌هاست؛ از تمام افراد دارای امکان برای اتمام پروژه‌ها با تضمین اصل سرمایه و سود دعوت می‌کنیم.» آنچه مهم است این است که تعیین تکلیف این همه پروژه نیمه‌تمام در استان امروزه اولویت نخست را دارد. اجرای طرح‌هایی مانند واگذاری به بخش خصوصی، استفاده از شرکت‌های سهامی عام پروژه محور، استفاده از ظرفیت صندوق پروژه، تأمین مالی با مدل فاکتورینگ از جمله پیشنهاداتی است برای تسریع در تکمیل این پروژه‌ها از سوی کارشناسان ارائه می‌شود. نکته مهم تر اینکه برخی از این پروژه‌های زخمی پس از حدود نیم قرن یا 20، 30 و 40 سال اساساً توجیه اقتصادی خود را از دست داده‌اند. ادامه و پیگیری و ساخت و تکمیلش چه توجیهی دارد؟ آیا بهتر نیست تمامی این طرح‌های نیمه تکمیل یک بار دیگر مزیت سنجی شود که آیا صرفه و صلاح و هزینه و فایده احداث آن منطقی است؟! چه بسا که هرجا جلو زیان را بگیری سود باشد. تکمیل 2000 یا 3000 پروژه نیمه‌تمام فارس «وحی مُنزل» که نیست! می‌توان برخی را با کاهش ظرفیت و محدودتر کردن و بعضی را با انتقال به یک مکان دیگر انجام داد یا پرونده تعدادی از آنها را برای همیشه بست. اگر مسئله ای را نمی‌توان حل کرد، حداقل صورت مسئله را که می‌توان پاک کرد! کاری که در این کشور سکه رایج شده است! اصلاً مگر ایجاد تعهد مازاد بر اعتبار جرم نیست؟ پس مجرمان یقه سفید اکنون کجا هستند؟ چرا مجازات نمی‌شوند؟
«آزادراه شیراز- اصفهان»، «انتقال خط دوم آب از سد درودزن به شیراز»، «تالار بزرگ مرکزی شیراز»، «پروژه‌های ریلی استان فارس» که در 8 سال گذشته عملاً تعطیل بود و «منطقه ویژه سلامت»؛ آیا می‌توان برای پایان آنها زمانی را متصور بود؟ آیا با وجود این همه وعده بر زمین مانده، می‌توان انتظار داشت مردم به وعده‌ها و کلنگ‌هایی که به تازگی به زمین می‌خورد، اعتماد کنند؟! آقایان مسئول! لطفا در کار خیر 
شتاب کنید!

 

تاکنون نظری برای این خبر ثبت نشده است!
ثبت نظر جدید
نام و نام خانوادگی  

آدرس ایمیل    

متن نظر  

کد امنیتی