[ فردا را به امروز می آوریم ]
  • آخرین شماره ۱۴۶۵
  • دوره جدید

شب قدر، ماهیت و اهمیت، روزنامه شیراز نوین

شیرازنوین- سید محی الدین حسینی ارسنجانی

Arsanjani.moiin@gmail.com

تمام آیات و روایات و احادیث موجود درباره شب قدر و فضائل بی‌شمار آن به این جهت است که ما آدم‌ها خصوصا مسلمانان کمی به خود آییم و فکری به حال و روز خود در این دنیا و آن دنیا کنیم. در اهمیت و ماهیت شب‌های ارزشمند قدر همین بس که سرنوشت یکایک امت اسلامی در این شب مهم رقم خورده و تعیین می‌گردد. قدر از نظر لغوی به معنی منزلت است و بعضی دیگر آن را به معنی تنگی و گرفتاری دانسته‌اند. برخی نیز قدر را اندازه‌گیری و تقدیر امور معنی کرده‌اند و برخی هم قدر را نوعی قدردانی بندگان از خدایشان می‌دانند. این که چرا این شب‌ها شب‌های قدر نامیده شده، سخن بسیار گفته‌اند، از جمله این که شب قدر به این جهت «قدر» نامیده شده، که جمیع مقدرات بندگان در تمام سال در آن شب یعنی شب قدر اصلی تعیین می‌شود، شاهد این معنی در آیات ۳ و ۴ سوره «دخان» است که می‌فرماید:إِنّا أَنْزَلْناهُ فی لَیْلَة مُبارَکَة إِنّا کُنّا مُنْذِرینَ * فیها یُفْرَقُ کُلُّ أَمْر حَکیم: «ما این کتاب مبین را در شبی پر برکت نازل کردیم، و ما همواره انذار کننده بوده‌ایم * در آن شب که هر امری بر طبق حکمت خداوند تنظیم و تعیین می‌گردد». این بیان، هماهنگ با روایات متعددی است که می‌گوید: در آن شب، مقدرات یک سال انسان تعیین می‌گردد، و ارزاق و سرآمد عمرها، و امور دیگر، در آن لیله مبارکه، تفریق و تبیین می‌شود. البته، این امر هیچگونه تضادی با آزادی اراده انسان و مسئله اختیار ندارد، چرا که تقدیر الهی به وسیله فرشتگان بر طبق شایستگی‌ها و لیاقت‌های افراد، و میزان ایمان، تقوا، پاکی نیت و اعمال آنها است. یعنی برای هر کس آن مقدر می‌کنند که لایق آن است، یا به تعبیر دیگر زمینه‌هایش از ناحیه خود او فراهم شده، و این نه تنها منافاتی با اختیار ندارد، که تأکیدی بر آن است. باز گفته‌اند آن شب را از این جهت شب قدر نامیده‌اند که دارای قدر و شرافت عظیمی است نظیر آنچه در آیه ۷۴ سوره «حج» آمده است که ما قَدَرُوا اللّه حَقَّ قَدْرِهِ: «آنها قدر خداوند را نشناختند»به خاطر آن است که، قرآن با تمام قدر و منزلتش بر رسول والا قدر، و به وسیله فرشته صاحب قدر نازل گردید.شب قدر مخصوص زمان نزول قرآن و عصر پیامبر اسلام (ص) نیست، بلکه، همه سال تا پایان جهان تکرار می‌شود. تعبیر به فعل مضارع (تَنَزَّلُ) که دلالت بر استمرار دارد، و همچنین تعبیر به جمله اسمیه «سَلامٌ هِیَ حَتّی مَطْلَعِ الْفَجْرِ» که نشانه دوام است نیز، گواه بر این معنی است. از این گذشته روایات بسیاری که شاید در حدّ تواتر باشد نیز، این معنی را تأیید می‌کند. در حدیثی از پیغمبر اکرم(ص) آمده است: «خداوند شب قدر را به امت من بخشیده، و احدی از امت‌های پیشین از این موهبت برخوردار نبودند. چه زیبا سروده است خواجه اهل راز حافظ شیرازی:
چه مبارک سحری بود و چه فرخنده شبی
آن شب قدر که این تازه براتم دادند
امید آنکه در پرتو انوار الهی و بهره مندی از فیوضات این لیالی پر بار بتوانیم توشه‌ای برای آخرت خود فراهم آوریم.

 

تاکنون نظری برای این خبر ثبت نشده است!
ثبت نظر جدید
نام و نام خانوادگی  

آدرس ایمیل    

متن نظر  

کد امنیتی